مقدمه در فوايد علم تاريخ بدانكه علم تاريخ به عرف و عادت علمى باشد مشتمل بر شناختن حالات گذشته و معرفت احوال پيشينگان از هر نوع . و در آن « 1 » فوايد بسيار است اهل بصيرت را و كسى را كه به‌نظر اعتبار نگاه كند و غرض و مقصود ، مجرد قصه و خوش‌آمد طبع و متابعت هواى نفس نباشد . و اگر در احوال گذشتگان وقوف يافتن موجب فوايد دينى و دنياوى نبودى ، حضرت عزت ، در كلام مجيد كه دواى علت جهالت و رى علت غفلت است از سرگذشت [ 5 ] و قصص پيشينگان خبر ندادى و نه آنكه به مجرد قصهء اهل اللّه كه انبياء و اوليااند ، كفايت كرد ، بلكه احوال اهل دنيا و كفره و متابعان شيطان هم به استقصا ياد فرمود . مثل قصهء فرعون و هامان و قارون و جالوت و نمرود و غيرهم و كسانى را كه از آن اعراض نموده‌اند تنبيه كرد . آنجا كه فرمود كه : « أَ لَمْ يَأْتِهِمْ نَبَأُ الَّذِينَ مِنْ قَبْلِهِمْ قَوْمِ نُوحٍ وَ عادٍ وَ ثَمُودَ وَ قَوْمِ إِبْراهِيمَ وَ أَصْحابِ مَدْيَنَ وَ الْمُؤْتَفِكاتِ » و جاى ديگر فرمود كه : « أَ فَلَمْ يَسِيرُوا فِي الْأَرْضِ

--> ( 1 ) - در اصل : در آنجا .