اوّل : حضرت صفورا صفوت آسيه فطرت « 1 » ، آسيه خانم والدهء معظّمه نايب السلطنه مغفور عباس ميرزا و صبيّهء مرحوم فتح على خان « 2 » دولوى قاجار است . چون از قديم الايام فىمابين دو طايفهء اوشاقاباش و يخارىباش ايل جليل قاجار خون‌ها [ 554 ] ريخته شده و با يكديگر خونى بوده‌اند و تمكين يكديگر را به هيچ‌وجه من الوجوه نمىنموده ، لهذا در اوقاتى كه خاقان شهيد محمد شاه اول كه از طايفهء اوشاقه‌باش بود و ارادهء عروج بر مدارج سرورى داشت ، جماعت يخارىباش را كه مدّعى خون بودند طلب كرده ، بناى خون‌بست گذاشت و عمدهء شرط خون‌بست ، وصلت فى ما بين بود و آن مخدّرهء عظمى را به جهت برادرزادهء خود شاهنشاه صاحبقران كه در آن وقت ملقب به بابا خان بود ، عقد نمود . الحق مستوره [ اى ] بوده به جميع صفات حسنه آراسته و از هر گونه معايب پيراسته . در اندرون همايون ، احترامى تمام او را ميسّر و بانوى حرم‌سراى شاهنشاه دادگر بود . در سنهء يك هزار و دويست و بيست سراى فانى را وداع كرد و از دفن نعش مطهّره در عتبات عاليات نام و كام برآورد . دوم : ايضا ساره‌سيرت مريم عفّت ، حضرت آسيه خانم ثانى والدهء مكرمهء نوّاب محمد قلى ميرزا ملك‌آراى دار المرز طبرستان و صبيّهء مرحوم محمد خان قاجار و همشيرهء نظام الدوله سليمان خان سردار بود . او نيز به عقد دايمى شاهنشاه تاجدار برقرار و در دار المرز مازندران وداع سراى مستعار نمود . در بدايت حال ، زوجهء دايمى مرحوم مهدى قلى خان عمّ بزرگوار آن تاجدار بوده و ظهير الدوله ابراهيم خان عم‌ّزاده از آن بطن ستوده است . بعد از وفات عمّ مرحوم ، به مزاوجت حضرت صاحبقران معيّن گشت و رتبه‌اش به چندين پايه از زنان اول درگذشت . سيم : بهترين نسوان روزگار خير النساء خانم والدهء معظمه نوّاب حيدر قلى ميرزا و صبيّهء مرتضى قلى خان عمّ شاهنشاه زرّين لواست كه سال‌ها در ولايت روس به سر برد و

--> ( 1 ) . تذكره خاورى : « حضرت مريم صفت و آسيه طينت » ( 2 ) . در نسخهء ملى حسين قلى خان و بيشتر محمد قلى خان آمده امّا تذكره خاورى و اكسير التواريخ و ناسخ التواريخ ، فتحعلى خان دولوى قاجار ذكر نموده‌اند .