استعدادى نمايان راه آباران برداشت . روسيهء آباران غافل از حقيقت كار اعانت محصورين قلعهء اوچ كليسيا را روان شدند و از كمال شكستگى بخت در قريهء اشترك ، من اعمال ايروان ، با غازيان ركاب حضرت وليعهد كامياب ، دست و گريبان آمدند . از دو طرف ، نايرهء حرب افروخته شد و جان‌هاى مخالفين از آتش‌فشانى مجاهدين چون بوتهء خار از شعلهء نار سوخته آمد . از هنگام طلوع مهر فروزان تا وقتى كه از جانب سمت الرأس به سمت مغرب روان گشت ، ابواب مجادله باز بود و دست مجاهدين اسلام به سرافشانى آن كفرهء ظلام دراز . بالاخره از طالع فيروز خسروى ، نور بر ظلمت و اسلام بر كفر غلبه كرد و جنود روسيه از شهاب ثاقب ، چون جنود ابليس روى به هزيمت آورد . توپخانه و اسباب خود را كلّا ريختند و بقيّة السيف به اوچ كليسيا گريختند « 1 » و از عقب ايشان ، سواران جلادت انتما و از پيش‌رو ، سربازان متوقف در خارج اوچ كليسيا درآمدند و آن جمع پريشان بغايت مضطرّ شدند . به علامت امان تفنگ‌ها از دست انداختند و غازيان مظفر كلّا را دستگير ساختند . احدى از آن قوم بدبخت رهايى نديد مگر قليلى مجروح كه به حكم نوّاب اشرف خود را به قلعه كشيد . حضرت اعلى يك روز در معسكر فيروز متوقف و يحيى خان امير آخور باشى و قوللر آقاسى خود را با سرها و اسرا به دربار اعلى فرستاده ، موكب فيروز به صوب ايروان منصرف گرديد . ينارال پسقاويچ سردار روسيه بعد از اطلاع ازين شكست ، ينارال ارستوف گرجى را به حراست قلعهء عباس آباد گذاشت و از منزل قراپاپاى نخجوان حركت كرده راه ايروان برداشت . نوّاب ركن الدوله على نقى ميرزا و حسن خان سارواصلان نيز از محال چورس حركت و به جانب ايروان راندند و ايلات و احشامات سامان ايروان را كه در كنار رود ارس توقف داشتند ، به سبب ايمنى از تطاول جماعت روسيه حركت داده در سقناقات محكم نشاندند و فوجى از سپاه ظفرپناه به محافظت ايشان ، دامان پردلى افشاندند . نوّاب نايب السلطنه ، حضرت ركن الدوله را در ايروان ملاقات نمود و به احتياط اين‌كه روسيه قاصد ايروان شده‌اند ، از آن‌جا حركت كرده در دامنهء آقرىداغ كه قريب به

--> ( 1 ) . مجلس : - « و »