ميرزا فضل الله شيرازى ( خاورى )

789

تاريخ ذو القرنين ( فارسى )

بيابان طبس پاى عزيمت برگشايد . مبلغ پنجاه هزار تومان زر نقد از خزانهء عامره به صيغهء انعام به جهت مصارف تداركات عزيمت خراسان و معادل ده هزار تومان ديگر به انعام سرباز و عملهء توپخانه متوقّفه در دار الامان كرمان مرحمت آمد . فرمان اختيار ممالك شرقى متعلّقه به دولت قاهره طولا تا رود جيحون و ارضا تا آب اترك به نام نامى حضرت وليعهد گرامى از مصدر خلافت صادر و احكام مطاعه در باب اطاعت امرا و خوانين و اويماقات كل مملكت خراسان به اطراف آن ولايت ساير آمد . چون در اوقاتى كه حضرت وليعهد دوران از دار الارشاد اردبيل روانهء درگاه نبيل بود ، ولد ارجمند خود [ 440 ] نوّاب فريدون ميرزا را در دار السلطنهء تبريز كارگزار و نايب الاياله فرمود ؛ لهذا درين وقت برحسب استدعاى او فرمان قدربنيان در باب نيابت كل ولايات آذربايجان به نام نامى اميرزادهء معزى اليه صادر گشت و قرار انتظام مهام آن مملكت ، چنين بر زبان الهام بنيان گذشت كه : محمد خان زنگنه امير نظام كه از چاكران قديم و با احترام دربار وليعهد كرام است ، در خدمت نوّاب اميرزاده به امارت مملكت آذربايجان پردازد و با زمره مجاورين و مسافرين دور و نزديك از ترك و تاجيك رفتارى به سزا ظاهر سازد و هموارهء اوقات از مكنونات خاطر « 1 » روسيه ، كه در آن طرف رود ارس اقامت دارند ، آگاه و يوما فيوما صادرات ايّام را معروض رأى امينان درگاه فلك‌جاه دارد و ميرزا اسحق نبيرهء مرحوم ميرزا بزرگ قائم‌مقام سابق نيز به اسم وزارت آذربايجان همّت بر تنقيح « 2 » معاملات و توجيه مصادرات و تفريغ محاسبات گمارد . ايالت ولايت كرمان برحسب استدعاى وليعهد دوران به حضرت سيف الملوك ميرزا خلف نوّاب ظل السلطان عنايت و در ساعتى سعد از ركاب فيروزىمآب رخصت حاصل كرد و روانهء آن ولايت شد . به نوّاب اميرزاده خسرو ميرزا و يوسف خان امير توپخانه مقرّر گرديد كه سرباز و توپخانه را از دار الامان كرمان به دار العبادهء يزد آورده و از آن‌جا روانهء طبس گشته ، در هرجا ممكن شود ، به ركاب نوّاب وليعهد كامياب ملحق شوند . چون حسين على خان و بهبود خان جوانشير فرستادگان طوايف قزلباشيهء « 3 » كابل ، كه ذكر ايشان در محل خود على التفصيل

--> ( 1 ) . ملى : « خواطر » ( 2 ) . اصلاح ( 3 ) . ملى : « قزلباشيد »