عطا ملك جوينى

288

تاريخ جهانگشاى جوينى ( فارسى ) ( ط دنياى كتاب )

شهر بودند ، و بوقا تيمور « 1 » از جانب غربى آنجا كه باغ بقل « 2 » است ، و سوغونجاق « 3 » و بايجو « 4 » نوين از آن‌طرف كه بيمارستان عضدى 91 « 5 » است ، آغاز جنگ كردند بيست و دوّم محرم سنهء ستّ و خمسين و ستّماية ، « 6 » شش شبانروز حرب كردند سخت ، و پادشاه فرمود كه اين « 7 » مثال نوشتند كه جماعت سادات و دانشمندان و اركؤن « 8 » و مشايخ و كسانىكه با ما جنگ نكنند ايشانرا از ما امانست و مثال بر تير بسته به شهر انداختند از شش طرف ، فى الجمله حرب سخت كردند بروز و بشب تا روز بيست و هشتم « 9 »

--> ضمن وقايع فتح بغداد و فتح ميّافارقين مكرّر نام يكى از سرداران هولاكو باسم سونتاى ( با نون بجاى باء موحّده ) برده شده است كه باحتمال بسيار قوى بايد با همين سبتاى ما نحن فيه يكى و احد اللّفظين تصحيف ديگرى باشد ، و نيز بظنّ غالب اين سبتاى محلّ گفتگوى ما كه در وقايع سنوات 656 و 657 در ركاب هولاكو حاضر بوده بكلّى بايد كسى ديگر باشد غير سبتاى بهادر سردار معروف چنگيز خان كه در سنهء 617 يعنى در چهل سال قبل با يمه نويان بتعاقب سلطان محمّد خوارزمشاه مأمور گرديد چه عادة اين مدّت طويل يعنى چهل سال تمام خدمت لشكرى تا اندازهء مستبعد است ، ( 1 ) ن : بوغاتيمور ، ج : تغانتمور ، - رجوع بص 92 ح 2 ، ( 2 ) كذا فى ج ، م ن : نقل ، جك 282 : دولاب بقل ، مخ 474 : المبقلة ، - تعيين اين نقطه بنحو تحقيق معلوم نشد ولى چنان كه صريح متن است بر جانب غربى بغداد بوده است ، رجوع كنيد نيز به « بغداد در عهد خلافت بنى عبّاس » از لسترنج ص 342 ، ( 3 ) كذا فى م ، ج ن : سونجاق ، ( 4 ) كذا فى مخ 472 ، و جك 282 ، ج : بانجو ، م : تايجو ، ن : تابجو ، - رجوع بص 282 ح 3 ، ( 5 ) رجوع بحواشى آخر كتاب ، ( 6 ) ن افزوده : مده [ - مدّت ] ، ( 7 ) م ن : شش ( بجاى « اين » ) ، ( 8 ) كذا فى ج ، م : اركون ، ن : ازليون ، مخ 474 : الأركاونية ، جك 282 : اركانان ، - اركؤن ( اركون ، اركاون ) باصطلاح مورّخين عهد مغول بمعنى نصارى يا علما و كشيشان نصارى بوده است و گويا اصل اين كلمه از يونانى آمده است ، رجوع بص 77 س 9 ، ( 9 ) ج : بيست و هفتم ، مخ 474 : السّادس و العشرين ، - آخر سقط بزرگ ل كه ابتداء آن در ص 284 س 1 بود ،