عطا ملك جوينى
236
تاريخ جهانگشاى جوينى ( فارسى ) ( ط دنياى كتاب )
است روا ندارند ، و ديگربار عموم ملاحده خذلهم اللّه در عدد آباء ميان اين حسن و ميان نزار يدو گروه شدند يك قوم « 1 » گفتند ميان ايشان سه پدر بود بايد كه ايشان را بامامت ياد كنند كه گويند « 2 » اسمشان معلوم نيست « 3 » و در حقيقت خود چنانك در مثل آمده است هريك اسم به غير مسمّى بودهاند برين جملت الحسن « 4 » بن القاهر بقوّة اللّه بن « 5 » المهتدى « 6 » بن الهادى « 7 » بن المصطفى نزار بن المستنصر ، و ديگر قوم گفتند ميان ايشان دو پدر بيش نبود چه القاهر بقوّة اللّه خود لقب اين حسن بوده و در « 8 » انتساب چنين گويند الحسن « 9 » بن المهتدى « 10 »
--> ( 1 ) از اينجا تا كلمهء « الحاد » در ص 241 س 7 از ح ساقط است ، ( 2 ) د ط « گويند » را ندارند ، - « اسمشان » كذا فى آ منفصلا ، ( 3 ) يعنى چون اسامى حقيقى اين سه پدر ما بين حسن و نزار معلوم نيست ناچار اسماعيليّه ايشان را فقط بالقاب امامتشان كه عبارت است از القاهر بقوّة اللّه و المهتدى و الهادى ياد كنند ، ( 4 ) كذا فى د م و جامع a 108 ، ساير نسخ : الحسين ، - ج د ل « بن » بعد را ندارند ، ( 5 ) ج د ط ل « بن » را ندارند ، ( 6 ) كذا فى آ ب ج ل م س ، د ط : المهدى ، ز : الهادى ، - كلمهء « بن » بعد فقط در ب ز م است و از ساير نسخ ساقط ، ( 7 ) ز : المهتدى ، م ك ندارند ، ( 8 ) « و در » فقط در ز ، ب : و ( بجاى آن ) ، ساير نسخ هيچ ندارند ، ( 9 ) كذا فى د ط م ى ك ، ساير نسخ : الحسين ، - ز « بن » بعد را ندارد ، ( 10 ) كذا فى ز ، ساير نسخ : المهدى ، - بظنّ غالب فقط نسخهء ز صواب و ساير نسخ تصحيف است چه اوّلا موضوع اختلاف بين فريقين ظاهرا فقط در عدّهء آباء بين حسن و نزار بوده كه آيا سه پدر بودهاند يا دو پدر نه در اسامى و القاب اين پدران ، و چون لقب دو امام از جملهء اين ائمّهء ثلثه در هردو قول يكى است يعنى القاهر و الهادى پس باحتمال بسيار قوى لقب امام سوّم نيز در هردو قول يكى بوده يعنى المهتدى ، بخصوص كه تصحيف المهتدى بالمهدى در نهايت سهولت است چه ما بين