حاكم حيره ، خسرو را از سلطنت بر كنار كرد . در سال 421 م . جنگى بين بهرام و تئودوز امپراتور روم درگرفت كه نتيجهء آن به نفع روميها تمام شد . در سال 422 م . عهدنامه‌اى بين ايران و روم بسته شد كه به موجب آن دولت ايران آزادى مذهب به عيسويان مقيم ايران داد تا روميها هم در مقابل ، همين حق را براى زردشتيان مقيم در بيزانس قائل شوند . در سال 438 يا 439 م . بهرام هنگامى كه سرگرم شكار گورخر بود ، در باتلاق فرورفت و درگذشت . چين : در دوران سلطنت بهرام ، سلسلهء تسين تا سال 420 م . در چين سلطنت داشت . روم : امپراتور روم غربى هونوريوس بود ( 395 - 423 م . ) وى پسر تئودوسيوس اول است . دو سال بعد از درگذشت وى خواهرزاده‌اش والنتى نيانوس « 1 » بر تخت امپراتورى نشست ( 425 - 455 م . ) در دوران سلطنت بهرام پنجم در سال 429 م . واندال‌ها به فرماندهى ژنسريك پادشاهشان كه يكى از خونخوارترين پادشاهان بربرها در عصر خود بود از تنگهء جبل الطارق عبور كرده ، در افريقا مستقر گرديدند . قبايل موريتانى با واندال‌ها متحد شدند و در مدتى كوتاه نيروى دفاعى روم را درهم شكستند و به تدريج قسمت وسيعى از قارهء افريقا را تصرف كردند . امپراتور روم شرقى در آن‌زمان تئودوس دوم بود ( 408 - 450 م . ) يزدگرد دوم ( 438 - 457 م . ) بعد از درگذشت بهرام‌گور ، پسرش يزدگرد به تخت نشست . در سال 442 م . بين ايران و روم جنگى درگرفت كه بدون رويداد مهمى به پايان رسيد . از سال 443 - 451 م . زدوخورد بين يزدگرد و هياطله ادامه داشت و هرچند يزدگرد متحمل شكستهايى از قوم نامبرده شد ، ليكن توانست از تاخت‌وتاز آنها به سرزمين ايران جلوگيرى كند . رفتار يزدگرد با پيروان دين يهود چندان مطلوب نبود . در سال 455 م . به آنها فرمان داد كه روز سبت ( شنبه ) را عيد نگيرند . روم : امپراتور روم شرقى تئودوسيوس دوم بود ( 408 - 450 م . ) وى پسر و جانشين

--> ( 1 ) . Valentinianus .