عزيز الله بيات

455

تاريخ تطبيقى ايران با كشورهاى جهان ( فارسى )

مرزهاى دولتين همان مرزهاى ايام سلطنت شاه سلطان حسين باشد . سپس نادر عازم سركوبى محمد خان بلوچ شد . در همين سال به دليل سرپيچى پادشاهان عثمانى از قبول مفاد عهدنامه‌اى كه بين نادر و احمد شاه بسته شده بود ، بعد از سركوبى محمد خان بلوچ ، عازم آذربايجان شد و از طرف دولت عثمانى ، عبد الله پاشا مأمور جلوگيرى وى گرديد . نادر در سال 1147 هجرى از اردبيل به شروان كه تحت تصرف سرخاى خان دست‌نشانده دولت عثمانى بود تاخت . سرخاى خان گريخت و داغستان به تصرف نادر درآمد . در همين زمان دولت روسيه به موجب معاهده‌اى ، دربند و باكو را به ايران پس داد . در سال 1148 هجرى نادر سپاهيان عثمانى را در جلگه باغاورد يا مراد تپه شكست داد و گنجه و تفليس را تصرف كرد . دولت عثمانى حاضر شد كه ايروان را تسليم دولت ايران كند و به اين ترتيب ولايات غربى و شمالى غربى ايران از عثمانيها پس گرفته شد . نادر بعد از سركوبى امراى ياغى گرجستان و داغستان رهسپار رود ارس شد و در صحراى مغان اردو زد و در همين محل از بزرگان كشورى و لشكرى ايران دعوت كرد و پس از جمع شدن مدعوين ، ضمن گزارش مفصلى از خدمات خود ، آنها را در انتخاب شاه جديد آزاد گذاشت . حاضران كه در حقيقت مرعوب شده بودند ، غير از نادر شخص ديگرى را شايسته اين مقام ندانستند ، نادر ابتدا قبول نكرد اما سرانجام تحت شرايطى حاضر به قبول سلطنت شد . بعد از آنكه شرايط خود را به تأييد نمايندگان ايران رساند ، تاج سلطنت را بر سرگذاشت . پس از ختم مجلس مغان ، سركوبى ايل بختيارى را مورد توجه قرار داد و عازم محل استقرار ايل مذكور شد . در نتيجه عليمراد خان چهار لنگ رئيس ايل را دستگير كرد و به قتل رساند . در سال 1149 هجرى عازم قندهار و سركوبى افاغنه غلجائى شد . قندهار بعد از يك سال محاصره در سال 1150 هجرى به تصرف نادر درآمد . ضمن محاصرهء قندهار ، نادر سفرايى به دربار محمد شاه گوركانى پادشاه هندوستان فرستاد و از او خواست كه از پناه دادن افاغنه غلجائى خوددارى ورزد ، ليكن پادشاه هند گذشته از آنكه توجهى به درخواست نادر نكرد ، سفير ايران را هم مدت يك سال در دربار خود نگه داشت . همين‌كه نادر از اين مطلب آگاه شد ، در سال 1151 هجرى پس از تصرف شهرهاى غزنين و كابل از طريق جلال‌آباد و بعد خيبر وارد جلگه