اسپانيا : در دوران سلطنت شاه طهماسب ، شارل پنجم كه در سلسلهء سلاطين اسپانيا به شارل كن معروف است سلطنت مىكرد ( 1519 - 1558 م . ) وى بزرگترين امپراتور خاندان هابسبورگ است و دورهء امپراتورى وى از هرجهت حايز اهميت است . در اين دوره يك سلسله شورشهاى اجتماعى پديد آمد ( 1520 - 1525 م . ) كه در اسپانيا به پيروزى دولت مركزى و در آلمان به غلبه امرا انجاميد . در همين زمان مكزيك و پرو به تصرف اسپانيا درآمد و شارل امپراتورى اسپانيا را در امريكا به اوج عظمت رسانيد . در سال 1528 ميلادى شارل در صدد برآمد كه به ايتاليا برود و در آنجا به دست پاپ تاج شاهى بر سر نهد و سرانجام همان‌طور كه در حوادث اتريش گفته شد براى اين مقصود عازم ايتاليا شد و در فوريه 1530 ميلادى به دست پاپ تاج بر سر نهاد . در سال 1542 ميلادى شارل ناچار شد به جنگ ديگرى با فرانسواى اول مبادرت كند . اين جنگ در سال 1544 ميلادى با بستن پيمان صلح كرپى « 1 » پايان يافت و هيچ‌گونه تغييرات ارضى به وجود نياورد . شارل در سال 1554 ميلادى از همه عناوين خود استعفا كرد و متصرفات خود را بين برادرش فرديناند و پسرش فيليپ تقسيم كرد . فيليپ به پادشاهى اسپانيا انتخاب شد و فرديناند فرمانرواى اتريش و امپراتور آلمان شد . فيليپ دوم در سال 1556 م . به پادشاهى نشست و جنگ دوران پدرش را بر ضد هانرى دوم پادشاه فرانسه ادامه داد . در سال 1557 ميلادى انگلستان را به جنگ كشاند و در همين سال پيروزى بزرگى در سن كانتن نصيب اسپانيا شد اما فيليپ به دليل ضعف مالى نتوانست از اين پيروزى استفاده كند . پس از مرگ ، همسرش مارى در سال 1558 ميلادى فيليپ به ملكه اليزابت اول پيشنهاد ازدواج داد ولى او نپذيرفت . در سال 1559 ميلادى صلح عمومى ميان اسپانيا ، فرانسه و انگلستان در شهر كاتو امضاء شد و اسپانيا را به صورت مهمترين قدرت اروپائى و بزرگترين كشور صاحب مستعمره در جهان درآورد . آزار مذهبى و تفتيش عقايد در اين زمان به اوج خود رسيد . در سال 1571 ميلادى برادر ناتنى فيليپ ، خوان اتريشى تركها را در لپانتو شكست داد و تركها در سال 1574 ميلادى تونس را از اسپانيا گرفتند .

--> ( 1 ) . Crepy .