عزيز الله بيات
370
تاريخ تطبيقى ايران با كشورهاى جهان ( فارسى )
دريانورد يكى از عوامل مهم بوجود آمدن قدرت دريايى و استعمارى پرتغال به شمار مىروند . مضافا بر اين كوشش خستگىناپذير دريانوردانى چند از جمله واسكودوگاما و آلميدا و آلبوكرك پرتغال را به يكى از بزرگترين كشورهاى تجارتى جهان آن روزى تبديل كرد . در سال 1418 م . شاهزاده هنرى پسر ژان نخستين هيئت اكتشافى خود را روانه كرد و در سال 1434 م . پرتغاليها از دماغه مخوف بوخادور گذشتند و در سال 1445 م . از دماغه سبز ( رأس الاخضر ) عبور كردند ( غربىترين نقطهء افريقا بر ساحل سنگال ) و جزايرى را به همين نام زير سلطه خود درآوردند . بعد از ژان اول سلطنت به پسر بزرگ او يعنى دوارته « 1 » رسيد ( 1431 - 1438 م . ) كه معروف به پادشاه فيلسوف است . معروفيت و شهرت وى بيشتر به علت فضل و دانش او بود و در مقابل اين محسنات عالى ، در مملكتدارى ناتوان بود . بعد از وى آلفونسوى پنجم به سلطنت نشست . ( 1438 - 1482 م . ) . دانمارك : پادشاه دانمارك در اينزمان ملكه مارگريت است ( 1353 - 1412 م ) كه ملكه دانمارك و نروژ و سوئد نيز مىباشد . وى دختر والدمار چهارم است . روم شرقى : امپراتور روم شرقى در اينزمان يوحناى هفتم است . ( 1399 - 1425 م . ) بعد از او يوحناى هشتم به سلطنت نشست . ( 1425 - 1448 م . ) صربستان : در سال 1409 م . تركها صربستان را ضميمه قلمرو خود كردند . فرانسه : پادشاه فرانسه در اينزمان شارل ششم است . ( 1380 - 1422 م . ) لشكركشى هنرى پنجم پادشاه انگلستان به فرانسه باعث آشفتگى و هرجومرج در اين كشور شد . سرانجام شارل پيمان اهانتبار تروا را در سال 1420 م . پذيرفت و هنرى پنجم پادشاه انگلستان را جانشين خود قرار داد . بعد از شارل ششم پسرش شارل هفتم به سلطنت رسيد . ( 1422 - 1461 م . ) بر خلاف عهدنامه تراوا كه وى را از سلطنت محروم مىساخت بعد از درگذشت پدرش خود را شاه خواند و در ناحيه جنوبى رودخانه لوار فرمانروايى كرد . قسمتهاى شمالى تحت تصرف هنرى ششم پادشاه انگلستان بود . شارل در قلمرو خود قدرت چندانى نداشت و از هرجهت تحت تأثير درباريان فاسد و سوء
--> ( 1 ) . Duarte .