اتابك سنغر ( 543 - 558 ه . ق . ) ( 1148 - 1162 م . ) مقارن زمامدارى ملكشاه محمد سلجوقى ، تركان كه تابع سلاجقه بودند ، سر به شورش برداشتند . از جمله آنها عده‌اى بودند كه به سركردگى سنغر ابن مودود در حوالى كهگيلويه شورش كردند ، شيراز را در سال 543 هجرى تصرف كردند و بدين نحو سلسله اتابكان فارس را تأسيس كردند . اتابك مظفر الدين زنگى ابن مودود ( 558 - 571 ه . ق . ) ( 1162 - 1175 م . ) مظفر الدين زنگى جانشين برادر خود سنغر شد كه در تمام مدت زمامدارى خود با ملوك شبانكاره در زدوخورد بود . تكله ( 571 - 591 ه . ق . ) ( 1175 - 1194 م . ) بعد از درگذشت مظفر الدين زنگى پسرش تكله قريب مدت 20 سال حكومت كرد . طغرل ابن سنغر ( 591 - 599 ه . ق . ) ( 1194 - 1202 م . ) بعد از تكله ، طغرل اتابك فارس گرديد . بيشتر حكومت خود را صرف زدوخورد با سعد ابن زنگى ، پسر عموى خود گردانيد . سعد ابن زنگى ( 599 - 623 ه . ق . ) ( 1202 - 1226 م . ) سعد ابن زنگى بعد از غلبه بر طغرل ، اتابك فارس شد . در سال 614 هجرى بناى تاخت و تاز را در سرزمين عراق عجم كه جزو قلمرو سلطان محمد خوارزمشاه بود ، گذاشت . اما از لشكريان سلطان محمد خوارزمشاه شكست خورد . قلعه استخر و اشكنوان را به خوارزمشاه واگذاشت . در سال 631 هجرى اتابك سعد بعد از زدوخورد با سلطان غياث الدين فرزند سلطان محمد خوارزمشاه با او صلح كرد و سرزمين فارس را بين خود تقسيم كردند .