عزيز الله بيات

290

تاريخ تطبيقى ايران با كشورهاى جهان ( فارسى )

گردانيد . در سال 654 هجرى قوبيلاى رهسپار چين جنوبى شد و منگو در سال 657 هجرى به دو پيوست كه به دليل بدى آب و هوا درگذشت . قوبيلاى پس از فتح چين شهر پكن را پايتخت خود قرار داد . در زمان سلطنت او تجارت اهميت و رونق بسيار يافت . در همين سال است كه ماركوپولو سياح معروف به دربار قوبيلاى قاآن آمد و قريب مدت 20 سال در دربار مغول عهده‌دار مشاغل مهمى بود . لشكركشى هولاكو خان ( 651 - 663 ه . ق . ) ( 1253 - 1264 م . ) هولاكو به امر منگو قاآن در سال 651 هجرى عازم ايران شد . در سال 653 هجرى كيتوبوقا يكى از سرداران هولاكو قلعه‌هاى اسماعيليه را در قهستان و رودبار خراب كرد . در سال 652 هجرى ركن الدين خورشاه پيشواى اسماعيليه تسليم هولاكو شد و با اين اقدام پايان دوران اسماعيليان را اعلام داشت . در سال 655 هجرى هولاكو از طريق كرمانشاه عازم بغداد شد . در سال 656 هجرى بغداد سقوط كرد . مستعصم بالله آخرين خليفه عباسى به اتفاق پسران خود تسليم هولاكو شدند و بدين ترتيب دوران خلافت خلفاى عباسى هم خاتمه يافت ، هولاكو بعد از تصرف بغداد ، مراغه را به پايتختى انتخاب كرد . در سال 657 هجرى خواجه نصير الدين طوسى به فرمان هولاكو در اين شهر رصدخانه‌اى بنا كرد و مشغول نوشتن زيجى شد و در سال 658 هجرى الجزيره و حلب و دمشق به تصرف هولاكو درآمد . هولاكو آنگاه به فكر تصرف مصر افتاد ، اما به دليل درگذشت منگو قاآن از تصميم خود منصرف شد . سپس نمايندگانى براى قبول تبعيت به مصر فرستاد . گذشته از اين‌كه مصريان نمايندگان هولاكو را كشتند ، در همين سال در محل عين الجالوت واقع در فلسطين ، كيتوبوقا سردار معروف هولاكو را نيز به قتل رساندند . هولاكو در صدد سركوبى مصريان برآمد ، اما اجل مهلتش نداد و در سال 663 هجرى درگذشت . مهمترين حوادثى كه در دوران ايلخانى هولاكو در دنياى آن‌زمان به وقوع پيوست ، چنين است :