عزيز الله بيات

156

تاريخ تطبيقى ايران با كشورهاى جهان ( فارسى )

درگذشت . اين خليفه با بركيارق ( 485 - 498 ه . ق . ) و محمد ( 498 - 511 ه . ق . ) از سلسلهء سلجوقيان و قطب الدين محمد ( 490 - 522 ه . ق . ) مؤسس سلسلهء خوارزمشاهيان و ابراهيم ابن مسعود ( 451 - 494 ه . ق . ) و مسعود ابن ابراهيم ( 492 - 522 ه . ق . ) از سلسلهء غزنويان معاصر بود . مهمترين حوادثى كه در دوران خلافت مستظهر و فرمانروايان ايرانى معاصرش در ساير كشورهاى جهان آن‌روز به وقوع پيوست ، به شرح زير است : آسيا اورشليم : شاه اورشليم بودوئن اول بود . ( 1100 - 1118 م . ) وى برادر گودفروادوبويون « 1 » دوك لورن سفلى و از رهبران جنگ صليبى است كه همراه وى عازم اولين جنگ صليبى شد و بعد از وى به سلطنت اورشليم نشست . چين : در چين سلسلهء سونگ سلطنت مىكرد ( 960 - 1279 م . ) حله : فرمانرواى بنى مزيد در حله صدقه بود . وى در كشمكش بين بركيارق و سلطان محمد ابن ملكشاه سلجوقى در آغاز از طرفداران بركيارق بود ، ليكن در سال 494 هجرى ( 1100 م . ) به برادر وى سلطان محمد روى آورد و از اختلافاتى كه بين فرزندان ملكشاه به وجود آمده بود ، استفاده كرده ، كوفه و واسط و بصره را نيز ضميمهء قلمرو خود نمود . زمانى كه سلطان محمد ابن ملكشاه بر تخت سلطنت مستقر شد ، مبادرت به جنگ با دست‌نشاندهء نيرومند خود يعنى صدقه كرد و او را در سال 501 هجرى ( 1108 م . ) شكست داد و كشت . مورخان و شعرا از صدقه به نيكى ياد كرده‌اند . جانشين وى پسرش نور الدوله دبيس ثانى است ، ( 501 ه . ق . ) ( 1107 م . ) كه قريب 18 سال زمام امور را در دست داشت . دياربكر : آخرين فرمانرواى بنى مروان در دياربكر ، منصور بود كه در همين زمان درگذشت ( 489 ه . ق . ) ( 1096 م . ) اين سلسله توسط سلجوقيان منقرض گرديد . « 2 »

--> ( 1 ) . Godfruadebuyyon . ( 2 ) . ر ك . طبقات سلاطين اسلام ، ص 106 - 107 . نسب‌نامهء خلفا و شهرياران ، ص 207 . تاريخ ابن