كربلا و آزار و اذيت خاندان على ابن ابيطالب ( ع ) بود . متوكل معاصر با طاهر ابن عبد اللّه ( 230 - 248 ه . ق . ) يكى از امراى طاهريان بود . « 1 » مهمترين حوادثى كه در دوران خلافت واثق و معاصر او طاهر ابن عبد اللّه از سلسلهء طاهريان در جهان آن‌روز به وقوع پيوست چنين است : آسيا برمه : برمه‌ايها در حدود سال 850 م . صاحب كشور كوچكى در پاگان بودند . « 2 » چين : در چين سلسلهء تانگ سلطنت مىكرد ( 618 - 906 م . ) يمن : در يمن ابراهيم ابن محمد از سلسلهء بنى زياد حكومت مىكرد ( 245 ه . ق . ) ( 859 م . ) افريقا تونس : فرمانرواى سلسلهء اغالبه ، احمد بود ( 242 ه . ق . ) ( 856 م . ) مراكش : بعد از درگذشت على ابن محمد ابن ادريس ( 234 ه . ق . ) ( 849 م . ) از ادارسه مراكش جانشين وى يحيى ابن محمد شد . ( 234 - 249 ه . ق . ) ( 849 - 863 م . ) وى مردى نيك‌سيرت بود و دولت آل ادريس را شكوه و جلال بخشيد . اروپا اسپانيا : امير اموى آندلس ، عبد الرحمن دوم بود ( 822 - 852 م . ) وى مردى مدبر و حامى ادب و هنر بود . دربارش در قرطبه از شكوه و جلال زيادى برخوردار بود . دوران فرمانروايى وى آغاز تحولى در شكوفايى تمدن اسلامى در اسپانيا به شمار مىرود . جانشين عبد الرحمن پسرش محمد اول است كه در سال 238 هجرى ( 852 م . ) به امارت نشست . وى مانند پدرش اميرى هوشيار و مدبر بود . زمانى كه زمام امور را به دست

--> ( 1 ) . ر ك . تاريخ ابن خلدون ، ج 2 ، ص 424 - 434 . تاريخ يعقوبى ، ج 2 ، ص 512 - 523 . مروج الذهب ، ج 2 ، ص 496 - 535 . حبيب السير ، ج 2 ، ص 269 - 276 . الكامل ، ج 11 ، ص 201 - 266 . ( 2 ) . پاگان : شهر ويران ، برمهء عليا ، بر رود ايرا وادى از قرن يازدهم تا سيزدهم ميلادى پايتخت سلسله‌اى از سلاطين برمه بود . معابد ويران شدهء جالبى دارد .