حسن پيرنيا ( مشير الدوله )
2679
تاريخ ايران باستان ( تاريخ مفصل ايران قديم ) ( فارسى )
زيرا در معبد دلف مجسّمهء آپلّن « 1 » رب النّوع آفتاب ، پسر زوس ربّ الارباب يونانى را بر چنين سنگى نصب كردهاند . م . ) . از ارباب انواع ديگر يونان نيز گاهى صورت يا علاماتى مشاهده مىشود : 1 - زوس يا ژوپىتر « 2 » ، خداى بزرگ يونانيها و روميها . 2 - نيكه « 3 » ربّة النوع فتح ، كه تاج بر سر شاه ميگذارد . بر بعض سكّهها صورت دو نيكه است و هردو تاج بر سر شاه مينهند . 3 - پالّاس ربّ النّوع جنگ . 4 - ربّة النوع عدالت با ترازوئى بدست . 5 - آرتهميس ربّة النوع شكار . 6 - هراكل يا هركول نيم رب النوع يونانى و رومى ، كه ذكرش كرارا در كتاب دوّم اين تأليف گذشته . 7 - فرشته شهرى ، كه در ضرّابخانهء آن سكّه را زدهاند ، گاهى اين فرشتهها تاج كنگرهدار بر سر دارند . علامات ديگر اينها است : كمان باقربان يا بىآن - تير يا تيرهائى - هلال و ستاره بدين شكل « 4 » - شاخ حيوان ، كه علامت فراوانى است . از حيوانات : عقاب ، اسب ، فيل ، گاو ، گاو كوهاندار . از نباتات : برگ شبدر ، برگ نخل « 5 » ، كه بدست فرشته است . بر بعض مسكوكات شكل لنگر كشتى به خوبى نمايان است . در اين باب بايد گفت ، كه اين تصوير تقليدى است از سلوكيها ، ولى به نظر ميآيد ، كه اشكانيان از اين كار مقصودى داشتهاند ، لنگر كشتى در يونان علامت آپلّن ربّ النوع آفتاب و صنايع بود و سلوكىها ، چنان كه بالاتر ذكر شد ، نسب سلكوس اوّل را به اين رب النوع يونانى ميرسانيدند ( افسانه لااديسه ، صفحه 2053 اين تأليف ) . اشكانيان چون از سلوكيها زن ميگرفتند ، خواستهاند نيز بفهمانند ، كه علاوه بر هخامنشىها نژادشان از طرف زنان سلوكى به اين رب النوع هم ميرسد . معلوم است ، كه تمامى اين علامات بر هر سكّهاى نيست ، بعضى دون بعضى داراى يكى دو علامت از علامات مذكوره ميباشند . از مسكوكات ديده مىشود ، كه پادشاهان دستنشانده اشكانى هم سكّهاى باسم خود ميزدند ، مثلا مسكوكاتى از باختر و آذربانان پارس و هفواد كرمان و پادشاهان يزد و آبست يا بست ( كه در جنوب
--> ( 1 ) - Apollon . ( 2 ) - Jupiter . ( 3 ) - Nike . ( 4 ) - ( ( 5 ) - Palme .