از وقايعيكه راجع به زمان پس از اسكندر ذكر شد ، معلوم است ، كه در آسيا دو دولت تشكيل گرديد : دولت آن‌تىگون و دولت سلكوس . آن‌تىگون دولت خود را پس از شكست اومن در گابىين ( اصفهان كنونى ) در 317 ق . م تشكيل كرد و سلكوس از وقتى كه در 312 ق . م از مصر ببابل برگشت . او به زودى ممالك علياى آسيا ، يعنى ايران و مشرق اقصى را ، از آن‌تىگون گرفت ، ولى باز قسمت‌هائى از آسياى صغير و سوريّه براى او باقى ماند . ميگوئيم قسمتهائى ، زيرا تمام صفحات آسياى صغير حاضر نبودند از آن‌تىگون تمكين كنند ، مثلا پىسيديّه مطيع نشده بود ، بىتىنيّه از 315 ق . م به كالسدون و آستاكس « 1 » حمله كرد و اگرچه اين دو شهر بوسيله سردار آن‌تىگون نجات يافتند ، باوجود اين بىتىنيّه مستقل ماند . بعد مقارن جنگ ايپ سوس ( 301 ق . م ) كاپادوكيّه هم از دولت آن‌تىگون جدا شد . آن‌تىگون ، چنان كه بالاتر گذشت ، از 306 عنوان پادشاهى اختيار كرد . در اين وقت هنوز پرستش جانشينانى ، كه خودشان را پادشاه خواندند ، شروع نشده بود يا بتازگى داشت شروع ميشد . بنابراين اطّلاعى نداريم ، كه آن‌تىگون از تبعه‌اش خواسته باشد ، كه او را بپرستند . ظنّ قوى اين است ، كه در اين زمان هنوز به اين كار دست نزده بودند ، زيرا در آسيا ، بر خلاف مصر ، رسم نبود ، پادشاه را بپرستند . ولى در اينكه طرز حكومت مطلقه بود ، شكّى نيست ، زيرا از نوشته‌هاى ديودور ، خصوصا بند 50 كتاب 18 او ، اين نظر تأييد مىشود ، منتها پادشاه دوستان خود را بمجلس مشورت دعوت ميكرد ، تا نقشهء خود را بهمدستى آنها انجام دهد . اين مسئله كه تشكيل ايالات چگونه بود ؟ در اين باب هم اطلاعات خيلى كم است . همينقدر مىبينيم ، كه مورّخين يونانى ولات ايالات سابق ايران را در اين زمان ساتراپ مينامند ( يونانى شدهء خشتر پوان يا شهربان ، در ايران قديم شهر بمعنى مملكت استعمال ميشد ) و ايالات را ساتراپى مثلا آن‌تىگون

--> ( 1 ) - Astacos .