با سپاهى گران عازم خوارزم شد و پس از جنگ در محلّ هزار اسب در نزديكى جرجانيّه سپاهيان خوارزمشاه را شكستى فاحش داد و در تاريخ 5 صفر 408 بجرجانيّه وارد شد و جميع افراد خاندان مأمونى را دستگير كرد و ايشان را پس از سپردن خوارزم بسردار مشهور خود آلتونتاش بغزنين آورد و مأمونيان برافتادند و آلتونتاش خوارزمشاه شد . افراد خاندان مأمونى اكثر مردمى فاضل و فضل‌دوست بودند و در عهد ايشان گركانج مركز اجتماع علما و فضلا بود چنان كه ابو على سينا مدّتى در آنجا در دستگاه ابو الحسن على و ابو العبّاس مأمون ميزيست و ابو ريحان بيرونى نيز از اجلّهء خواصّ و مستشاران ايشان بود . غزوات محمود در هندوستان از 392 تا 416 سلطان محمود در فاصلهء سنوات 392 و 416 يعنى در ظرف 24 سال چندين سفر جنگى بعنوان جهاد و غزا بهندوستان كرده كه از آن جمله دوازده غزوه از همه مهم‌تر است و در هريك از اين سفرها ظاهرا بنيّت جهاد با كفّار هند و باطنا براى غارت بلاد و معابد و بتخانه‌هاى ايشان كه بكثرت ثروت و آلات و ادوات و اصنام سيمين و زرّين مشهور بوده با راجه‌ها و حكّام محلّى هندوستان جنگها كرده و از تاراج شهرهاى ايشان هر بار غنايمى بيشمار با خود آورده است . هجوم بهند را سلطان محمود پنج سال بعد از جلوس خود شروع نموده و پنج سال قبل از وفات دنبالهء آن را رها ساخته است چه در پنج سال اوّل چنان كه ديديم بقلع‌وقمع دشمنان داخلى و سران سپاهى سامانى و ايلك خان و امير خلف اشتغال داشته و در پنج سال آخر انقلابات عراق و خراسان و اهميّت يافتن خطر تركان سلجوقى نميگذاشته است كه او با فراغ بال متوجّه هندوستان باشد . در بقيّهء ايّام سلطنت يمين الدّوله كمتر سالى بوده است كه بغزاى هند نرود و فتح و غنيمتى تازه بچنگ نياورد . شرح جميع لشكركشيهاى محمود بهندوستان و بيان جزئيّات كشمكشهاى او با راجه‌ها و حكّام قسمت غربى و مركزى اين كشور و تعداد اسامى بلادى كه گشوده