حسن پيرنيا ( مشير الدوله ) و عباس اقبال آشتيانى

مقدمه 160

تاريخ ايران از آغاز تا انقراض سلسله قاجاريه ( فارسى )

را نزد امپراطور گسيل داشت تا در روم مقيم باشند اين اقدام فرهاد بتحريك زن ايطاليائى او بود كه ميخواست پسرهاى فرهاد را از پاىتخت دور كرده زمينه وليعهدى پسر خود را مهيّا نمايد ارمنستان در ارمنستان اوضاعى كه فرهاد ايجاد كرده بود دوام داشت يعنى اوكتاويوس آرتاكسياس را پادشاه ارمنستان ميشناخت و بعد از او برادرش پادشاه شد و ليكن بعد از فوت او در سر انتخاب پادشاه جديد اختلاف نظر بين ايران و روم روى داد ميل فرهاد به تيكران بود و او باتّفاق آراء پادشاه شد اين مسئله بامپراطور روم برخورد و چون نميخواست جنگ كند نوه خود كايوس « 1 » را با اختيارات تامّه بمشرق فرستاد تا اين مسئله را تسويه نمايد در اين احوال فرهاد بتحريك پسرش فرهاد كه از زن ايطاليائى بود مسموم گرديده درگذشت ( تقريبا دو سال ق . م . ) اشك 15 - فرهاد پنجم اين فرهاد را مورّخين رومي فراتاسس « 2 » ناميده‌اند و گويند كه اين اسم مصغّر فرهاد است او بعد از مسموم كردن پدر با مادرش بتخت نشست و امپراطور روم در شناسائى او اشكال كرد بالاخره قرار شد كه فرهاد كايوس را در جزيره‌اى در رود فرات ملاقات كند و اين مسئله دوستانه تسويه گردد فرهاد چون مقام خود را متزلزل ميديد در اين ملاقات از ارمنستان صرف‌نظر كرده با اين شرط عهدنامه صلحى با روم منعقد نمود ( يك ق . م . ) و ليكن چون مردم از او متنفّر بودند نجباء از سلطنت خلعش كرده بعد بكشتند سكّه‌هاى او صورت مادر و فرزند را داراست اشك 16 - ارد دوّم اين شخص شاهزاده اشكانى بود پس از فرهاد بتخت نشست و چهار سال بعد در شكارگاهى كشته شد ( 6 م . ) « 3 »

--> ( 1 ) - CAIUS ( 2 ) - PHRAATACES ( 3 ) - م . يعنى ميلادى