حسن پيرنيا ( مشير الدوله ) و عباس اقبال آشتيانى

مقدمه 151

تاريخ ايران از آغاز تا انقراض سلسله قاجاريه ( فارسى )

ارمنستان را مغلوب و دست‌نشانده نمود نخواست وعده خود را بجا آرد رفتار مذكور و نيز اينكه پومپه نميخواست فرهاد را شاهنشاه خطاب كند باعث كدورت بزرگ بين شاه ايران و او گرديد در ابتداء سردار رومى ميخواست با ايران جنگ كند و ليكن پس از قدرى تأمّل فهميد كه كار خطرناكي است و بازايستاد بعد اين مسئله بين ايران و روم بحكميّت تسويه گرديد پومپه ما دامى كه در آسيا بود با دولت اشكانى مدارا ميكرد و ليكن اوضاع به خوبى نشان ميداد كه به زودى دو دولت بزرگ ايران و روم خصمانه مواجه خواهند شد زيرا فرهاد از پومپه خواست كه فرات سرحدّ دولتين گردد و او جواب مساعدى نداد و ديگر اينكه پومپه با خوزستان و پارس و آذربايجان روابطى ايجاد ميكرد فرهاد سوّم را دو پسر او مهرداد و ارد مسموم كردند ( 60 ق . م . ) اشك 12 - مهرداد سوّم مهرداد پس از پدر به تخت نشست و چهار سال سلطنت كرد و ليكن از جهت سختى و سفّاكى او نجباء و مردم بر او شوريده ارد برادر كوچكترش را بر تخت نشاندند مهرداد نزد گابىنيوس « 1 » والى روم در سوريّه رفت و در ابتداء والى مزبور اين موقع را بهانه مناسبى براى دخالت در امور ايران پنداشت ولى به زودى متوجّه امور مصر شده از خيال همراهى با مهرداد منصرف گرديد اشك 13 - ارُد اوّل - ( 55 - 37 ق . م . ) يكى از شاهان نامى سلسله اشكانى است برادر او مهرداد بعد از يأس از والى سوريّه باز از پاى ننشست و بر ضدّ برادر اقداماتى كرد و ليكن به زودى در بابل گرفتار و كشته شد جنگ اوّل ايران و روم در زمان ارد روى داد و بغلبه ايران خاتمه يافت توضيح آنكه كراسّوس « 2 » يكى از رؤساء سه‌گانه ممالك وسيعه « 3 » روم - حكمران سوريّه

--> ( 1 ) - GABINIUS ( 2 ) - CRASSUS ( 3 ) - دو نفر ديگر ( يوليوس سزار ) و ( پومپه ) بودند