غرامت جنگى كمرشكنى به مبلغ 250 هزار ليرهء استرلينك بر او تحميل شد . لشكركشىهاى ايران بر ضد تركمان‌ها 1861 - 1857 م قبل از اينكه ما بشروع آخرين مرحلهء پيشروى روس‌ها بپردازيم مناسب ميدانيم كه لحظه‌اى بمناسباتى كه در اين موقع بين ايران و تركمان‌ها وجود داشت عطف توجه نمائيم . در سال 1857 سلطان مراد ميرزا فرمانفرماى كل خراسان هشتاد نفر از سران تركمان را براى شركت در كنفرانسى در مشهد دعوت نمود ، ولى همگى آنها را به خدعه و فريب دستگير نموده زندانى ساخت . فرمانفرماى ايران پس از آنكه بدين وسيله از قدرت آدم دزدان كاست بسوى مرو حركت نموده و در نتيجهء پيروزى خود آنجا را تصرف نمود . سه سال بعد حمزه ميرزا بجاى او نشست و او براى بار دوم شهر مرو را بدون مواجههء با مقاومتى تصرف نمود . اما در يك نبرد واقع در اردوگاه طق در نزديك همان بلد كه اطراف آن محصور بخندق بود شكست خورد . سپاهيان او با بىنظمى كامل فرار كرده درحالىكه توپهاى خود را بدست تركمانان فاتح دادند « 1 » . در اثر اين شكست و فرار قيمت برده در آسياى مركزى پائين آمده و ارزان‌تر از زمان يك نسل پيش شد « 2 » . بعد از آن براى اعادهء حيثيت از دست رفتهء ايران هيچگونه كوششى به عمل نيامد . فقط در اثر حمله‌اى از سرخس دژ مرزى ايران به تركمانان شد عده‌اى از آن توپ‌ها مسترد گرديد . خورد شدن تركمانان بدست روسها 1881 م ما اكنون دوباره قلم را بشرح پيشرفت روس‌ها معطوف ميداريم . پس از اطاعت و انقياد خيوه يگانه ناحيهء مستقلى كه در آسياى مركزى باقى مانده بود ناحيهء تركمن‌ها بود كه ايرانيان چنان كه ديده شد كنترل و نظارت مبهم و بىاثرى بر آنها داشتند . هرسال روسها از چكش لر « 3 » ستون‌هاى قوى بداخلهء آنجا ميفرستادند و آنها بتدريج سواحل راست رودخانهء اترك را تا

--> ( 1 ) - رجوع شود به « واحهء مرو » فصل دوم صفحهء 170 ( مؤلف ) ( 2 ) - و امبرى در كتاب خود موسوم به « زندگانى و مسافرت‌ها » قيمت متوسط يك برده را در بخارا سه ليره تعيين نموده ، ولى ذكر مىكند كه پس از پريشانى و بدبختى ايرانيان قيمت آن به سه شلينگ تنزل يافت . ( مؤلف ) ( 3 ) - Chikishliar