سرپرسى سايكس ( مترجم : سيد محمد تقى فخر داعى گيلانى )

415

تاريخ ايران ( فارسى )

توطئه موفقانهء او در سال 1205 هجرى ( 1791 ) لطفعلى براى مقابلهء با ارتش آغا محمد خان به طرف شمال حركت نمود . حاجى ابراهيم از غيبت او استفاده نمود و فرماندهان مستحفظين شيراز و ارگ سلطنتى را دستگير ساخت . بعدا با يكى از برادرانش رابطه يافت و او در ارتش شورشى ايجاد نمود . لطفعلى در حالى كه افسرانش او را ترك گفته بودند بشيراز عقب كشيد و اميد داشت كه شهر را مجددا بدست بياورد ، ولى چون تمام سربازانش هم از دورش پراكنده شده بودند مجبور گرديد به طرف بنادر فرار كند . شيخ بوشهر كه قبلا به او يارى كرده بود در اينموقع از دنيا رفته و جانشين او نسبت به لطفعلى رويهء خصمانه‌اى پيش گرفته بود و با وصف احوال لطفعلى مرعوب نشده در بندر ريك نيروى كوچكى جمع‌آورى نمود و پس از مغلوب ساختن شيخ بوشهر و بعدا حاكم كازرون دوباره در جلوى شيراز پديدار گرديد . لشگركشى لطفعلى خان برعليه آغا محمد خان خصائل و خصائص نظامى لطفعلى از جدال و نبردهاى نامساوى و بيمانندى كه از اين ببعد نموده بطور درخشانى جلوه‌گر مىباشد . او در اول بر قوائى كه آغا محمد خان براى كمك و پشتيبانى حاجى ابراهيم خان بشيراز روانه داشته بود موفقيت يافت . يك ارتش نيرومند ديگرى براى انتقام از اين مصيبت بجنگ او روانه شد و حتى شاهزادهء زند را در حقيقت مغلوب ساختند ، ولى در وقتىكه قاجارها مشغول تاراج و چپاول خيام او بودند مردان خود را جمع‌آورى كرده و بر آنها حمله نمود و پيروزى قطعى بدست آورد . بالاخره آغا محمد خان شخصا ادارهء عمليات جنگ را در دست گرفت ، ولى باز لطفعلى خان شجاع به او حمله كرده و نيروى او را كه پيشرفت كرده بود پراكنده ساخت . بعدا شبانه بقلب ارتش قاجار زده و آن را شكافته تا اندازه‌اى پراكنده و منهزم ساخت و در آنموقع ميتوانست داخل چادرهاى سلطنتى شود ولى چون مطمئن بود كه دشمن فرار كرده مصمم شد تا بامداد صبر كند كه بهتر بتواند خزينه و نفايس ويرا بدست بياورد ، اما بدبختانه بانك مؤذن برخاست و اين حاكى از آن بود كه آغا محمد خان فرار نكرده و معلوم شد كه اعراب ارتش او در تلاش غارت و چپاول به اطراف پراكنده