پس از لحظه‌اى از او جواب بگيرند ديدند در دم جان سپرده است . كتب و دواوين جامى نيز مانند مولاى رومى مربوط به فلسفهء اخلاق و عرفان و تصوف است . معروفترين كتاب جامى در زبان انگليسى « سلامان و ابسال » است كه فيتز « 1 » جرالد آن را ترجمه نموده . در زبان فارسى بهترين كتاب او شايد همان يوسف و زليخاى معروف باشد . مضمون اين داستان شرح عاشق شدن زليخا زن فرعون به يوسف است و چون يوسف از معاشقهء با او امتناع داشته است زليخا چندان گريه مىكند تا كور مىشود ، آنگاه بر حال او شفقت آورده بدرگاه خدا دعا مىكند تا نور بصر و جمال و زيبائى او برميگردد و او را به عقد خود درميآورد . سرويليام جونز قسمتهائى از يوسف و زليخا را به نظم انگليسى درآورده و ما يك قسمت آن را در زير نقل مىكنيم و اصل فارسى آن بشرح زير است : سحر چون زاغ شب پرواز برداشت * خروس صبحگاه آواز برداشت عنادل لحن دلكش بركشيدند * نقاب غنچه از دل بردريدند سمن از آب شبنم روى خود شست * بنفشه جعد عنبربوى خود شست زليخا همچنان در خواب نوشين * دلش را روى در محراب دوشين نبود آن خواب خوش بيهوشيى بود * ز سوداى شبش مدهوشيى بود كنيزان روى در پايش نهادند * پرستاران به دستش بوسه دادند نقاب از لالهء سيراب بگشاد * خمار آلوده چشم از خواب بگشاد گريبان مطلع خورشيد و مه كرد * ز مطلع سر زد و هرسو نگه كرد قبر خدابنده در سلطانيه تفصيل معمارى اين عهد و بيان نكات و جزئيات آن از حدود توانائى نگارنده و گنجايش اين اوراق خارج مىباشد و لذا در نظر دارم شرحى مختصر از ابنيه و عمارات چندى كه اغلب آنها را شخصا ديده و از آنها اطلاع دارم در اينجا به نظر خوانندگان برسانم و بايد دانست كه مهمترين شهرهاى ايلخانان مغول شهر سلطانيه واقع در يكصد ميلى مغرب

--> ( 1 ) - Fitz Gerald