سرپرسى سايكس ( مترجم : سيد محمد تقى فخر داعى گيلانى )

177

تاريخ ايران ( فارسى )

مبادرت بيك حملهء شبانه كردند كه آن در ابتدا موجب اختلال و پراكندگى شد ، ليكن سربازان منظم تربيت شده جمع‌آورى گرديده و تلفات سختى بر دشمن وارد ساختند . اين وقت فرمان حملهء عمومى به شهر داده شد . امير حكمران آنجا دانست كه بيش از اين نميتواند مقاومت كند ناچار حاضر براى تسليم گرديد . در اثناء مذاكرات راجع بشرايط و مواد صلح تيمور لنگ با يكعده ملتزمين و سپاه كمى براى سركشى بيكى از لشكرهاى خود حركت كرده دوباره سيستانىها بر او حمله آوردند و از برج‌وباروهاشان پائين آمدند و اين حركت خصمانه تيمور را بخشم آورده فرمان حملهء جديد داد و بالاخره شهر را گرفتند . مستحفظين و پادگان‌ها را از دم شمشير گذرانيده و اهالى را قتل‌عام كردند . امروز مساحت و عرصهء وسيع پهناور آن به كلى خرابه و بيروح افتاده و من وقتى كه اينرا مشاهده كردم سطور و كلمات زير اشعياء نبى بخاطرم آمد كه ميگويد « و از قصرهايش خارها خواهد روئيد و در قلعه‌هايش خسك و شترخاره و مسكن گرگ و خانهء شترمرغ خواهد شد و وحوش بيابان با شغال خواهند برخورد و غول برفيق خود ندا خواهد داد و عفريت نيز در آنجا مأوا گزيده براى خود آرامگاه خواهد ساخت « 1 » » اردوكشى بشمال ايران 786 هجرى ( 1384 ) تيمور در سال بعد از تسخير سيستان و تحكيم مبانى قدرت خود در خراسان دست به لشكركشيهائى زد كه ميتوان آن را اولين لشكر كشى او به ممالك بعيده و دوردست دانست ، چه او تا اينزمان در اماكن و بلادى بجنگ و جدال ميپرداخت كه به وضع آنها آشنا بوده و از مركزش چندان دور نبودند ، چنان كه با لشكريان زياد و با سازوبرگ تمام از سيحون عبور كرده و داخل درهء جرجان را پيموده بنزديك استراباد اردو زد . حكمران آنجا كه قبول اطاعت كرده ولى بعد طغيان ورزيده بود تا مدت يك ماه مقاومت بخرج داد و بعد چون از موفقيت خود مأيوس شد كشورش را در معرض چپاول و غارت گذارده و رو بهزيمت نهاد . پس از تسخير مازندران او به طرف رى و سلطانيه جلو رفت و اين دو شهر سلطنتى را گرفته به طرف سمرقند برگشت .

--> ( 1 ) - باب 34 آيهء 13 و 14 . ( مؤلف )