سرپرسى سايكس ( مترجم : سيد محمد تقى فخر داعى گيلانى )

24

تاريخ ايران ( فارسى )

و آن خود از اطراف محصور از اراضى خشك مىباشد ولى خشكى وى زيادتر از ساير قسمت‌هاست و اين شدت خشكى در آنجا فقط نتيجهء موقع آن است كه در وسط واقع شده استعدادش هم براى بارندگى خيلى كم است و هم براى دريافت آبهاى جاريه از رشته هاى جبال بلندى كه بر اراضى بالنسبه پست احاطه كرده و مانع از رسيدن رطوبت به آنجا مىباشد . سابقا بيان كرده‌ام چگونه قلّت مقدار آب اسباب بر طرف و خشك شدن آن گرديده و مانع از اين است كه رودهاى عمده‌اى تشكيل شود كه بتوانند خود را به دريا برسانند و همين نهرهاى ضعيفى كه در آنجا جاريست و آب آنها بواسطه شورى غيرمشروب است در همان حوزه‌ها فروميرود و بر طرف مىشود . در درون حوزه‌هاى مذكور دامنه‌هاى وسيع ريگزار و بعضى اوقات درياچه‌هاى شور و تپه‌هاى ريگ هستند كه چندين ميل مربع وسعت دارند و رشته‌كوههاى برهنهء ناهموار در دنبال آنهاست كه بمنزلهء سيراى اسپانيا مىباشد و آن يك منظرهء بس بهت‌آور و غم‌انگيزى تشكيل ميدهد . پيرلتى « 1 » در كتاب خود موسوم به ل ، دزر « 2 » چنان به خوبى و درستى وصف آن بيابان را نموده كه از نقل قول او خوددارى نميتوانم كرد . او چنين ميگويد « در آنجا چولى حزن‌انگيز كاملى است ، مرگ بلامنازع غالب و مسلط است و شخص گمان مىكند در دنيائى است كه به آخر رسيده و آتش تخم حيات را برانداخته و هيچ شبنم و رطوبتى در آنجا تجديد حيات نخواهد كرد » . كسى كه از بيابان لوت عبور ميخواهد كند بايد تن بآشاميدن آب بد بدهد و تمام حوائج زندگانى حتى علوفه را همراه بردارد و اگر بخت مساعدت نكند ممكن است گرفتار باد و طوفان نيز بشود . هرگاه زمستان باشد سردى باد و اگر تابستان باشد حرارت و سوزندگى آن اسباب وحشت است . انسان و حيوان در اين بيابان يكسان گرفتار مخاطره و هلاك ميباشند ، خواه گرفتار گل‌ولاى كوير شوند و در آن فروروند و خواه مبتلا

--> ( 1 ) - Pierr Leoti ( 2 ) - Le desert