سرپرسى سايكس ( مترجم : سيد محمد تقى فخر داعى گيلانى )

619

تاريخ ايران ( فارسى )

قوى نگاهدارد . ( 2 ) روم ميتواند دارا را در تصرف نگاهدارد اما نبايد آنجا را مركز لشكرى خود در بين النهرين قرار دهد ( 3 ) هرقدر از ولايت لازيكا كه در تصرف طرفين بود از اين ببعد هم به همان حال باقى خواهد بود . ( 4 ) روم و ايران هميشه باهم متحد خواهند بود . پيشرفت‌هاى روم در افريقا و ايتاليا 539 - 533 ميلادى ژوستىنين بعد از صلح مزبور از زدوخوردهاى مشرق فراغت حاصل كرده با تمام قوا متوجه تسخير شمال افريقا و ايطاليا گرديد و بتوسط سردار نامى خود بليزاريوس پيشرفتهاى نمايانى در آن نواحى حاصل نمود و اين فتوحات و پيشرفتهاى او در مدت شش سال بعد از صلح بر اقتدارات وى افزوده و سپاهيانش در طول اينمدت كارآزموده و ورزيدهء جنگ شده و آن تا اينحد خطرناك به نظر ميآمده كه خسرو كه در ابتدا بسهمى از غنائم قناعت ميكرد حالا از اينجهت كه مبادا او با قواى متحدهء خود تحت فرمان بليزاريوس ايران را مورد تهديد قرار دهد به تشويش و اضطراب افتاد ، علاوه محرك خارجى هم در اينخصوص پيدا شده بر نگرانى وى افزود ، توضيح اينكه در سال 539 از طرف گوت‌هاى شرقى ايتاليا و نيز از طرف ارمنستان سفرائى بدربار انوشيروان آمدند و آنها اهميت موقع را خاطرنشان نموده اظهار داشتند كه لازم است او در اين هنگام كه بليزاريوس در ايتالى مشغول است فورا بروم اعلان جنگ بدهد و الا كار از دست خواهد شد . نمايندگان مزبور با دلايل قوى و قابل توجهى نظر خسرو را جلب نموده براى نقض عهد فشار آوردند تا آنكه نوشيروان براى بهم زدن صلح موسوم به صلح دائمى تصميم گرفت . گرفتن انطاكيه و غارت آن بدست نوشيروان 540 ميلادى اين حملهء نوشيروان ناگهانى بوده و روم در مقابل رويهمرفته آماده نبوده است . شاهنشاه بعوض اينكه قوه‌اش را در حملهء به دژ سرحدى بين النهرين ضايع كند از فرات قسمت سفلاى سير سيزيوم دژ مرزى كه سابقا در بيان جنگ ژولين به آن اشاره شد گذشت و براى اينكه زهر چشمى از ساير شهرهاى سوريه گرفته باشد با سكنهء شهر اولى كه اشغال گرديد با كمال بيرحمى رفتار نمود و بعد به طرف انطاكيهء ثروتمند تاخت ، بلاد عرض راه را بباد غارت داد و از آنها خون‌بها خواست . شهر انطاكيه تقريبا در ده سال قبل از اين بر اثر زلزله