سرپرسى سايكس ( مترجم : سيد محمد تقى فخر داعى گيلانى )

403

تاريخ ايران ( فارسى )

درخشان كه به ظاهر اين لقب چندان براى او برازنده نبوده است آرشك را در پارت شكست داده به طرف بيابانهاى كوير شمالى هزيمتش داد ، بعد او بسرعت مراجعت كرد ولى سلكوس بسوريه برگشت چه به همان اندازه كه از طرف پارتيها ترسان بود از مشكلات و مخاطرات ايالات مغربى خود نيز اضطراب داشت و بايد دانست كه در حالات او بيش از اين چيزى نوشته نشده است . اين مرد چند سال بعد در سال 227 - 226 پيش از ميلاد بعد از سلطنتى آميخته با عدم بهره‌مندى و نوميدى از اسب خود به زمين خورد و مرد . آتالوس پادشاه پرگام و آنتيوخوس هيراكس بعد از طلوع آتالوس پرگام كه جلوسش در سال 241 - 240 قبل از ميلاد بود مقدرات خاندان سلكوس در تحت نفوذ او واقع شد ، اين مرد در سالهاى اول سلطنت خويش خدمتى بزرك بعالم يونانيت نمود ، چه بواسطهء فتوحات پىدرپى و اضمحلال گالىها و راندن آنها از سواحل به طرف جبال يونان را از شر فتنهء آنها نجات داد و در نتيجهء اين كار نفوذ او در آسياى صغير بسط و توسعه يافت و بمتصرفات آنتيوخوس هيراكس تجاوز نمود كه كارش در اين زمان بقدرى مشكل شد كه نگهدارى سارد هم براى او سخت بود ، اگر چه از وقايع اين ايام اطلاع كامل مشكل است پيدا كرد ولى چنين مستفاد مىشود كه چون آنتيوخوس هيراكس خود را در مقابل حريف عاجز و زبون ديد به خيال تسخير سوريه افتاد و بدوا حمله به بين النهرين برد و در آنجا سلكوس شكست خورده به كاپادوكيه گريخت و در سال 229 - 228 قبل از ميلاد پنجه‌بپنجهء آتالوس افكند و در چهار جنگ متوالى شكست خورده عاقبت در 228 - 227 يكسال قبل از مرك برادرش در يكى از جنگها بدست طايفهء گالى كشته شد و آسياى صغير كاملا در اختيار آتالوس واقع گرديد . زيرا كه مرگ سلكوس كالىنىكوس « 1 » از هراقدامى براى اتحاد و پيوند دادن ممالك وسيعه ولى آشفتهء خاندان سلكوس جلوگيرى نمود و همچنانكه هولم « 2 » ميگويد اوضاع داخلهء آسيا در آنزمان شبيه بود به وضع خاك جرمن در ايام جنگ سى ساله .

--> ( 1 ) - Selucuc Callinicus . ( 2 ) - Holm .