قاضى احمد تتوى / آصف خان قزوينى
5119
تاريخ الفي ( فارسى )
ذكر وقايع سنهء هشتصد و بيست و دو از هجرت [ موافق سال هشتصد و دوازدهم از رحلت خير البشر ] در اين سال ايلچيان ختا همراه اردشير تواچى آمده و تحفهء بسيار و مكتوب آوردند و مضمون مكتوب ايشان اظهار دوستى و محبت بود . و اين عبارت از جمله مكتوبات ايشان است كه « مردانه مردان با همديگر دوستى كنند و دل به دل خواسته باشد ، « 1 » اگرچه بعد مسافت باشد . گوييا درستى « 2 » همت و مروت از همهچيز عزيزتر است . هفت اسب [ و ] شنقار [ ان ] كه به دست خود پرورانيده ، فرستاده باشد ؛ اگرچه شنقار از مملكت [ چين ] « 3 » ما نمىشود ، لكن على الدوام از اطراف دريا براى ما تحفه مىآورند . » « 4 » و در اين سال مهرنگار آغا ، دختر شمع جهان ، نبيرهء خضر خواجه خان را كه سابقا به جهت ميرزا محمّد جوكى خواستگارى فرموده بودند ، آوردند و طوى پادشاهانه ترتيب يافته كه جمعى كه همراه مهد عليا آمده بودند خوشحال و شادمان به انعام فراوان رخصت مراجعت دادند . و حرم محترم ميرزا الغ بيگ آغا بيگم ، دختر ميرزا محمد سلطان « 5 » ، در اين سال فوت شد . و اين معنى موجب ملال خاطر ميرزا الغ بيگ شد . و يروا اغلان از الوس اوزبك گريخته پناه به ميرزا الغ بيگ آورد . و در مملكت فارس و اصفهان امنيت بود . [ 561 ب ] و قرايوسف
--> ( 1 ) . زبدة التواريخ : « مردانه مردان با همديگر به دوستى همدم بود ، دل به دل چو آيينه باشد . » ( 2 ) . زبدة التواريخ : گوييا در نظرستى . ( 3 ) . هرسه نسخه بياض . افزوده از زبدة التواريخ . ( 4 ) . متن كامل نامهء داىمنگ امپراتور چين را در زبدة التواريخ ( ج 2 ، ص 697 ) مطالعه فرماييد . ( 5 ) . محمّد سلطان ميرزا ، نوهء امير تيمور ، در 29 سالگى به سال 805 درگذشت . داراى شش فرزند بود ، از جمله همين بانو كه اكابيكى كه اكه بيكى يا آغا بيگى هم خوانده مىشد .