قاضى احمد تتوى / آصف خان قزوينى

4667

تاريخ الفي ( فارسى )

مبادرت نمود و به شاه شجاع پيغام فرستاد كه « ماده وحشت از ميان برخاست . اكنون وقت عنايت و مراجعت است . » و بار ديگر آشتى ميان آن برادران برقرار شد و شاه شجاع به شيراز رفت . و شاه محمود بعد از كشتن محبوبهء خود ، پشيمان شده شب و روز در فراق او مىناليد و بر تمام اعضاى خود در فراق او داغ نهاد . بالاخره بدين جهت به بيمارىهاى گوناگون مبتلا شد . در اين سال هفتصد و شصت و هشت ، در مصر ملك اشرف صد غراب و كشتى به جهت جنگ فرنگ آماده و مهيا نمود و تمامت لشكريان خود را فرمود كه يراق جنگ پوشيده به طريقى كه در روز جنگ به كشتى درمىآيند به غراب و كشتى درآمدند و انواع آتشبازى و نفط اندازى كه سرانجام نموده بودند بر او عرضه كردند و استعدادى تمام به نظر بينندگان درآمد ؛ چنانچه ديگر آن‌چنان لشكرى آراسته به نظر نيامد و ملك اشرف و يلبغا بعد از فراغ از تماشاى لشكر به بحيره « 1 » نزول كرد و در شب جمعى از غلامان يلبغا كه از سياست او متنفر شده بودند ، بر قتل او اتفاق نموده ؛ چه ، كمترين سياست او بريدن گوش و بينى بود . و در نصف شب بىآنكه ملك اشرف را مطلع كنند ، به قصد او سوار شدند و از امرا آق‌بوقا « 2 » احمدى و اسندمر ناصرى « 3 » و قچماس طازى « 4 » و جمعى ديگر با غلامان اتفاق نموده به طرف خيمه يلبغا روان شدند . و او قبل از رسيدن ايشان خبردار شده با جمعى كه نزديك او بودند سوار شده بگريخت و از آب بند گذشته در قاهره فرود آمد و تمام كشتىها را به آن طرف آب برد و جمعى از امرا كه در قاهره بودند ، به ناچار با او همراه شدند . و چون غلامان يلبغا و امرا مطلع شدند كه يلبغا گريخت ، سراسيمه شدند ؛ چه ، يقين داشتند كه اگر وى بر ايشان دست يابد يكى از آنها را زنده نخواهد گذاشت . يك جا شده ملازمت ملك اشرف نمودند و او را بالاتفاق بر قتل يلبغا تحريص نمودند . او نخست اندك امتنا مىنمود و بالاخره قبول اتفاق كرد ؛ چه ، با وجود يلبغا ، ملك اشرف از سلطنت بجز نامى نداشت . ملك بالاتفاق امرا سوار شده متوجه وى شد . چون به كنار آب آمدند ، كشتى به‌جهت عبور به دست نيفتاد . بالضروره همانجا فرود آمدند . يلبغا چون خبر شد كه ملك با آن جماعت اتفاق نمود ، برادر اشرف ، آنوك « 5 » را كه در قاهره محبوس بود بيرون آورد و به سلطنت برداشت و به ملك منصور ملقب نمود . و ملك

--> ( 1 ) . متن : بجره . ( 2 ) . متن : آق‌بوغا . ( 3 ) . متن : اسلام ناصرى . ( 4 ) . متن : قماس طارى . ( 5 ) . متن : الوس .