و در اين وقت به‌واسطهء غفونت هواى آن موضع مزاج صلاح الدّين از اعتدال انحراف يافت ، و باوجود آنكه صلاح الدّين اكثر كشتىهاى فرنگ را فرموده بود كه در آب رودخانه كه از پيش خيمه‌گاه فرنگان مىگذشت انداخته بودند آن‌چنان هواى آن حوالى قريب به سه چهار فرسخ متعفّن شده بود كه نزديك بود كه در اردوى صلاح الدّين و با و طاعون به‌هم رسد و اكثر مردم بيمار شده ، و صلاح الدّين را نيز مرض قولنج روى به اشتداد نهاد . بنابراين ، جمعى از حكما و اطبّا كه در ملازمت او مىبودند به عرض رسانيدند كه « اصلاح مزاج پادشاه موقوف به آن است كه از اين موضع انتقال نموده به جايى فرود آيد كه شائبهء اين تعفّن در آنجا نباشد . » پس صلاح الدّين كس پيش امير حسام الدّين ابو الهيجا - كه در اندرون شهر عكّا بود - فرستاده او را در باب محافظت شهر و مدافعت كفّار مبالغهء بسيار نمود و آزوقهء بسيار جهت سپاه او فرستاده در بيست و چهارم شهر رمضان « 1 » از آن موضع كوچ كرده عنان عزيمت به صوب خروبه « 2 » منعطف داشت . و به مجرّد برآمدن و كوچ كردن صلاح الدّين ، فرنگان از خندق درآمده ، گرداگرد شهر عكّا را محاصره نموده شروع در خندق كندن و حصار ساختن اهتمام و سعى تمام نمودند . و چون اين خبر به سمع صلاح الدّين رسيد بسيار متأثر شد . امّا چون به‌واسطهء شدّت بيمارى قدرت بر آن نداشت كه متوجّه دفع ايشان تواند شد علاج غير از توقّف نبود . ( آخر الأمر ، چون كار از دست رفت و اهالى شهر عكّا كس فرستاده اظهار عجز خود نمودند ) « 3 » جمعى از امراى صلاح الدّين به عرض رسانيدند كه « چون پادشاه اسلام به‌واسطهء ضعف به دفع كفّار نمىتوانند پرداخت و آن جماعت روزبه‌روز قوّت پيدا مىكنند ، اگر همانا جمعى از امرا تعيين نموده شود كه دفع ايشان نمايند عين مصلحت خواهد بود . » صلاح الدّين گفت كه « مرا نيز اين معنى به خاطر مىرسد ، امّا از آن مىترسم كه ايشان بروند و كارى نسازند ، بلكه هزيمت يافته بازگردند و در آن مفسده بيشتر از پيشتر حاصل شود . » القصّه چون صلاح الدّين تجويز گرفتن « 4 » آن را نمىكرد ، فرنگان فرصت غنيمت دانسته اهالى عكّا را به تنگ آوردند . و حصار در دور خود آن‌چنان به استحكام رسانيدند كه اگر صلاح الدّين نيز مىآمد خاطر ايشان از وى جمع مىبود . همچنين ميانهء حسام الدّين ابو الهيجاء - كه والى شهر عكّا بود - و فرنگان هرروز كارزار قايم بود . تا آنكه در منتصف شهر شوّال ملك عادل با لشكرى عظيم و استعداد تمام متوجه دفع فرنگان شد . و از آن جانب صلاح الدّين

--> ( 1 ) . الكامل : چهارم رمضان . ( 2 ) . م ، ق : حزونه ؛ ش : خرونه . قلعه‌اى در شمال درياى شام مشرف بر شهر عكا . ( 3 ) . مطلب بين ( ) از اضافات « ق » است . ( 4 ) . ش : تجويز گرفتن و رفتن .