قاضى احمد تتوى / آصف خان قزوينى
2643
تاريخ الفي ( فارسى )
و مثل آن مبلغ بر وى اضافه نموده پنج هزار دينار آورده باز با وزير معامله كردم . اتّفاقا ، هنوز موعد اين معامله نرسيده بود كه بندگان وزير به قتل رسيدند و اموال خلايق بسيار كه با وى معامله داشتند ضايع شد ؛ چه ، متروكات « 1 » او را بتمامه به سر كار سلطان بركيارق بردند و هيچ احدى را از اموال او چيزى ندادند . بعد از قتل وزير أعزّ ، منصب وزارت سلطان بركيارق به وزير خطير [ الملك ] ابو منصور ميبدى « 2 » كه قبل از آن وزير سلطان محمّد بود تعلّق گرفت . منشأ جدايى ابو منصور ميبدى از ملازمت سلطان محمّد آن بود كه در وقتى كه سلطان بركيارق در اصفهان برادر خود سلطان محمّد را محاصره داشت يك برج قلعه حوالهء ابو منصور مذكور بود . چون مدّت محاصره امتداد يافت و خزانهء سلطان محمّد خالى گشت امير ينال بن انوشتگين روى به وزير ابو منصور ميبدى آورده گفت : وقتى كه ما از رى مىخواستيم به جانب همدان رويم تو كس پيش ما فرستادى كه : شها ، ترك همدان نموده به اصفهان بياييد كه من خرج يك سال سپاه شما را از مال خود مىدهم . اكنون تا اين زمان چون سلطان محمّد در خزانه زر داشت به شما تكليف اين امر نمىكردم ، امّا چون خزانهء سلطان محمّد خالى شده و سپاه زر مىخواهد ، بر تو لازم است كه به وعدهء خود وفا نموده مؤنهء « 3 » يك سال سلطان محمّد از خاصّهء مال خود ادا نمايى و منتظر باشى كه عنقريب در عوض آن اضعاف « 4 » مضاف رعايت خواهى يافت . وزير ابو منصور چون اين حكايت از امير ينال شنيد صلاح در آن ديد كه ظاهرا قبول آن نموده در باب خلاصى خود فكرى انديشه نمايد . بنابراين ، در جواب امير ينال گفت : آنچه من متعهدّ شدم در اداى آن تعلّل نخواهد شد . بايد كه امير خاطرجمع باشد . القصّه ، چون شب درآمد بندگان وزير از همان دروازه كه به او سپرده بودند بيرون آمده راه ميبد پيش گرفت و در آنجا در قلعهء آن بلده متحصّن شد . و چون اين خبر ، به سمع سلطان بركيارق رسيد فى الحال جماعتى به طلب او فرستاده حكم فرمود كه اگر ابو منصور در آمدن تعلّل نمايد شما قلعهء ميبد را در محاصره آورده او را به دست آوريد . چون سپاه سلطان بركيارق به حوالى قلعهء ميبد رسيدند پيغام سلطان بركيارق به وزير ابو منصور رسانيدند . وزير از آن جماعت امان خواسته بيرون آمد . ايشان بندگان ابو منصور را
--> ( 1 ) . متروكات : جمع متروكه . مالى كه از ميّت باقى ماند . - و . ( 2 ) . ابو منصور خطير الملك محمّد بن حسين ميبدى كه از ذيحجّهء سال چهار صد و نود و پنج تا ربيع الآخر چهار صد و نود وزير بركيارق بود . قبل از اين هم يك بار از ذيحجّهء سال چهار صد و نود و چهار تا ذيحجّه چهار صد و نود و پنج وزير سلطان محمّد بود ؛ - اقبال ، منبع پيشين ، 150 . ( 3 ) . مؤنه : يا مؤونت : هزينه و خرج . - و . ( 4 ) . اضعاف : دوبرابر ، دوچندان .