قاضى احمد تتوى / آصف خان قزوينى

1391

تاريخ الفي ( فارسى )

ذكر وقايع سال صد و هفتادم از رحلت خير البشر « 1 » در تاريخ ابن كثير شامى مسطور است كه در اين سال در شام ميان نزاريّه و يمانيّه فتنه‌اى عظيم پيدا شد ، چنانچه خلقى بسيار هلاك شد . هارون الرّشيد بعد از اطلاع بر آن حادثه جعفر برمكى را به دفع آن نامزد فرمود . جعفر به شام رفته آن فتنه را بر وجه أحسن تسكين داد و جماعتى [ را ] كه از اشرار بود و باعث فتنه و فساد مىشدند از هر دو قبيله گرفته به سزا و جزا رسانيد و مدّتى در دمشق بود تا آنكه از دار الخلافه ، عيسى به ايالت آن ديار مقرّر شد . چون عيسى به دمشق درآمد جعفر متوجّه دار الخلافه گشت و چون به بغداد رسيد رشيد امارت خراسان را به او ارزانى داشت . جعفر ، محمّد بن حسن بن قحطبه را از جانب خود نايب خراسان ساخت و بعد از بيست روز جعفر را از ايالت خراسان عزل نمود . و از جملهء وقايع اين سال ، آن بود كه هارون به واسطهء كثرت افساد خوارج در شهر موصل فرمود تا حصار آن شهر را خراب كردند « 2 » و در همين سال ، خود به جانب رقّه « 3 » رفت و آن موضع را اقامتگاه « 4 » خود ساخت و در بغداد پسر خود ، محمّد امين ، را به نيابت خود گذاشت و ولايت عراقين را به او ارزانى داشت . و در همين سال ، هرثمة بن أعين را از ايالت افريقيه عزل نمود . و در اين سال در مصر زلزله‌اى عظيم واقع شد ، چنانچه سر منارهء اسكندريه بيفتاد . و در جزيرهء عرب خراشهء شيبانى

--> ( 1 ) . متن : پيغمبر عليه و آله التّحيّة الملك الأكبر . - و . ( 2 ) . رهبر خوارج موصل عطاف بن سفيان ازدى بود . به تصريح ابن اثير ، رشيد شخصا به موصل رفت و برج و بارو و حصار آنجا را ويران كرد ، ولى قاضى ابو يوسف او را از قتل مردم منع كرد ؛ - الكامل ، ج 10 ، ص 96 . ( 3 ) . م ، ق : قعه . ( 4 ) . هر سه نسخه : « مقيمگاه » .