وقايع سال صد و دويم از رحلت خير البشر قضيّه‌اى معتدبه در امور ملكى به نظر متتبّع نرسيد ، ليكن از شام ابو عبد اللّه مكحول كه از كبار علما و زهاد بود [ در اين زمان زندگى مىكرد ] . از زهرى منقول است كه در اين روزگار علما چهار بودند : مسيب در مدينه ، شعبى در كوفه ، حسن در بصره ، و مكحول در شام . قاعدهء مكحول در فتوى آن بود كه مىگفت : رأى من در اين مسئله اين است ؛ رأى گاه خطا مىكند و گاه به صواب مىرود . خطيب در تاريخ بغداد آورده كه جدّ مكحول شاكر نام از اهل هرات بود و در كابل دختر والى آن‌جا را به نكاح عقد درآورده و از وى او را پسرى حاصل شد سهراب ، و از وى پسرى شد [ كه ] او را مكحول نام نهاد . اين مكحول در ايام طفوليت به بند مسلمانان درافتاد و در شام تحصيل علوم كرد تا به آن مرتبه رسيد .