ذبيح الله صفا

1574

تاريخ ادبيات در ايران ( فارسى )

سال 1057 ه است باتمام رساند و چون بسال 1065 ه درگذشت جلد سوم كتاب را مؤلفان ديگرى بانجام رساندند . در پايان اين كتاب نيز ترجمهء حال بزرگان عهد شاه جهان آمده است . پادشاه‌نامهء عبد الحميد لاهورى را براى امتياز از پادشاه‌نامهء ميرزا امينا معمولا شاهجهان‌نامه نيز مىنامند . اين كتاب در سالهاى 1867 - 1868 ميلادى در كلكته بطبع رسيد « 1 » . تاريخ ديگر دورهء شاه جهان را محمد صادق مخاطب بصادق خان تأليف نموده و تواريخ شاهجهانى ناميده است . در اين كتاب رويداده‌هاى دورهء شاهجهان تا عصيان اورنگ زيب و گرفتارى شاه جهان سال‌بسال با انشائى ساده ذكر شده است و ضمنا بايد دانست كه تواريخ شاهجهانى ، يا طبقات شاهجهانى مشتملست بر ذكر احوال سلاطين تيمورى و رجال معروف زمان هر يك از ايشان ، تا شاه جهان از سال 1037 تا سال 1045 كه تاريخ تأليف كتابست « 2 » . باز هم كتاب ديگرى دربارهء پادشاهى شاه جهان داريم باسم شاهجهان‌نامه يا « عمل صالح » از محمد صالح كنبوى لاهورى شاگرد و برادر كوچكتر شيخ عنايت الله لاهورى مصنف بهار دانش . محمد صالح صاحب مجموعهء منشآتى باسم بهار سخن نيز هست و كتاب او مشتملست بر رويداده‌هاى عهد شاهجهان از ولادت تا وفات در سه جلد كه بسالهاى 1923 و 1927 و 1939 ميلادى در كلكته بطبع رسيد « 3 » . اگر بخواهم بهمين‌گونه دربارهء تاريخهايى كه در عهد هريك از پادشاهان تيمورى هند نوشته شده به پيش روم اين مبحث را سخت طولانى

--> ( 1 ) - فهرست بلوشه ، ج 1 ص 344 - 345 ؛ تاريخ تذكره‌هاى فارسى ، ج 2 ، ص 490 - 492 ؛ فهرست ريو ، ص 260 . ( 2 ) - فهرست ريو ، ص 262 ؛ تاريخ تذكره‌هاى فارسى ، ج 2 ص 674 - 675 . ( 3 ) - فهرست ريو ، ص 263 ؛ تاريخ تذكره‌هاى فارسى ، ج 2 ص 682 - 684 .