قدس رضوى ، كتابخانهء ملى ملك ) و خارج موجودست و سال‌شمارى از وقايع عهد شاه صفى است و آن خود « مقصد سيم از مطلب چهارم در ذكر مناقب پادشاه جم‌جاه فلك بارگاه شاه صفى الحسينى الموسوى الصفوى بهادر خان » است و معلومست كه جزئيست از طرح يك تاريخ بزرگ كه چنان كه مؤلف گفته است مىبايست از آغاز خلقت تا زمان او باشد ولى بخواست شاه صفى منحصر بشرح رويداده‌هاى عهد وى شد . ميرزا محمد طاهر نصرآبادى دربارهء مؤلف گويد : « ميرزا معصوم ولد ميرزا خواجگى اصفهانى ، خويش ميرزا عبد الله وزير لاهيجان در زمان شاه گردون جاه شاه صفى مشرف اصطبل بود و نهايت قرب داشت ، در نظم و نثر طبعش كمال قدرت داشت چنانچه حسب الامر بتأليف تاريخى مشتمل بر وقايع ايام پادشاه مأمور شد . بعد از اشراف اصطبل وزير قراباغ شده در آنجا فوت شد » . رباعى لطيف زيرين ازوست : بس پرده‌شناسان كه درين گنبد راز * رفتند و ز هيچكس نيامد آواز كس نيست كه خوان عيشى آماده كند * اين نعمت نغمه ماند در كاسهء ساز براى شاه عباس دوم بهترين تاريخ آنست كه ميرزا محمد طاهر وحيد « 1 » بنام عباسنامه فراهم آورد . اين كتاب بتاريخ 1329 ش در اراك چاپ شده و بنام شاه عباس ثانى ( سلطنت از 1052 تا 1077 ه ) و ستايش او و از شرح تولدش آغاز مىشود و در غالب نسخ ، از آن جمله در نسخهء 2940 . Or كتابخانهء موزهء بريتانيا « 2 » و نيز نسخهء چاپى تا حوادث سال 1074 و بازگشت شاه عباس ثانى از سفر مازندران بتهران و اصفهان را شامل است كه مصادفست با بيست و دومين سال پادشاهى شاه عباس دوم . كتاب رياض التواريخ ( از شاه اسمعيل يكم تا اواخر عهد شاه عباس دوم ) و خلاصة المقال هم در همين رديفند . تاريخ كامل پادشاهى شاه عباس ثانى كتاب قصص الخاقانى است از

--> ( 1 ) - دربارهء او بنگريد به همين كتاب و همين جلد ، ص 1346 - 1351 . ( 2 ) - ضميمهء فهرست ريو ، ص 40 - 41 .