سنگهاسن بتيسى « 1 » مجموعه‌ييست از داستانها دربارهء سرگذشت « راى ويكراما دىتى » « 2 » و چنين شروع مىشود كه پارواتى « 3 » از مهادوا « 4 » خواست تا سرگذشت رايان ايام گذشته را برايش حكايت كند و او چنين كرد . در مقدمه آمده است كه اين مجموعه اصلا از زبان سانسكريت به زبان هندوستانى درآمد و سپس از هندى بدست دو گزارشگر به فارسى ترجمه شد ، نخست در عهد اكبر پادشاه بدست چتور بهوج « 5 » و دوم در دوران پادشاهى جهانگير بدست بهاريمل « 6 » ، ولى در دورهء شاهجهان هندوى ديگرى بنام بيس براى « 7 » از اهالى قنوج كه كار دو مترجم ياد شده را ناقص يافت در آن اصلاحاتى كرد و كتابى تازه ترتيب داد و نام « سنگهاسن بتيسى » را بر آن نهاد . پيش ازينها از همين كتاب در عهد اكبر پادشاه و بامر او ترجمهء فارسى ديگرى بوسيلهء عبد القادر بداؤنى و يك برهمن كه او را همراهى مىكرد بسال 982 انجام گرفت بنام خرد افزا . عبد القادر در سال 1003 تحرير ديگرى ازين داستان ترتيب داد كه در جلد اول منتخب التواريخ از آن نام برده است . ترجمه‌ها و تحريرهاى ديگرى هم ازين مجموعهء داستانها ترتيب يافته كه ريو از آنها ذيل اسم سنگهاسن بتيسى نام برده است و يكى از آنها موسومست به كشن بلاس « 8 » كه بامر امير الامرا جار الله در عهد پادشاهى اورنگ زيب بدست كشنداس باسديو « 9 » لاهورى انجام يافت « 10 » .

--> ( 1 ) - Singhasen Battisi ( 2 ) - Radja Vikramaditya ( 3 ) - Parvati ( 4 ) - Mahadeva ( 5 ) - Tchaturbhoudj ( 6 ) - Bharimal ( 7 ) - Bisbarai ( 8 ) - Kishenbalas ( 9 ) - Kishandas Basdev ( 10 ) - بنگريد به فهرست ريو ، ص 763 ؛ فهرست بلوشه ، ج 4 ص 70 ؛ ترجمهء تاريخ ادبيات فارسى ، هرمان اته ص 277 - 278 .