ذبيح الله صفا

774

تاريخ ادبيات در ايران ( فارسى )

آن زن در سال 651 هجرى بوجود آمد . امير خود در يكى از اشعار خويش اشاره‌يى صريح بسال ولادتش يعنى همين سال 651 كه گفته‌ام دارد و مىگويد : كنون كه ششصد و هشتاد و چار شد تاريخ * مرا ز سىّ و سه آمد نويد سىّ و چهار و : 651 - 33 - 684 . امير سيف الدين محمود غير از امير خسرو از زن يا زنانى ديگر دو پسر بزرگتر داشت بنام عزّ الدين عليشاه و نصير الدين محمود « 1 » ، و چون امير سيف الدين بسال 658 در هشتاد و پنج سالگى در يكى از جنگها كه با كفّار هند داشت كشته شد پسرش عزّ الدين عليشاه قائم مقام وى گرديد و خسرو كه درين تاريخ هفت ساله بود تحت رعايت نياى مادرى خود عماد الملك درآمد . دربارهء ميلاد امير خسرو از زمان قريب بحيات او برخى مطالب خارق عادت معروف بود . مثلا در سير الاولياء كه مستند است بر سخنان مولانا سيّد محمّد مبارك علوى كرمانى معروف به « امير خرد » از خلفاء نظام الدين اولياء ، و بوسيلهء پسرش جمع‌آورى شده ، چنين آمده است كه : « كاتب حروف از والد خود رحمة اللّه عليه سماع دارد كه مىفرمود در آن روز كه امير خسرو تولّد شد در جوار خانهء امير لاچين پدر امير خسرو ديوانه‌يى بود صاحب نعمت « 2 » ، پدر امير خسرو او را در جامه‌يى پيچيده پيش آن ديوانه برد ، ديوانه فرمود آوردى كسى را كه دو قدم از خاقانى پيش بود » « 3 » . بنابر مآخذى كه مستند بر مقدّمهء غرّة الكمال اثر امير خسروست ، پدرش سيف الدين محمود دو برادر او عزّ الدين عليشاه و نصير الدين محمود و خود امير خسرو را ( كه هنوز كودك خردسال بود ) بشرف دستبوس سلطان المشايخ شيخ نظام الدين محمد بن احمد دهلوى معروف به « نظام اولياء » ( متوفى بسال 725 ه ) از كبار مشايخ چشتيه « 4 » برد و از آن پس

--> ( 1 ) - تاريخ فرشته ج 2 ص 734 ( 2 ) - مقصود « مجذوب صاحب كرامت » است ( 3 ) - سير الاولياء ص 301 ( 4 ) - دربارهء اين فرقه از متصوفه رجوع شود به همين مجلد ص 175