ذبيح الله صفا

1056

تاريخ ادبيات در ايران ( فارسى )

شايد كه به چشم كس نه زيبا باشد * تا بارى از آنِ منِ تنها باشد * گفتم كه دگر چشم بدلبر نكنم * صوفى شوم و گوش بمُنكَر نكنم ديدم كه خلاف طبع موزون منست * توبت كردم كه توبه ديگر نكنم 57 - برهان بلخى « 1 » برهان از شاعران متوسط پارسىگوى در قرن هشتم هجريست كه زندگانيش در هندوستان مىگذشت . لقب و اسم او برهان الدين مظفر و اسم پدرش شمس بن على بن حميد الدين بلخى است . اين خانواده از اعقاب ابراهيم بن ادهم بلخى صوفى نامبردار ايرانى بود و نسب برهان بلخى بهفت واسطه به ابراهيم مىرسيد . پدرش سلطان شمس بلخى در عهد سلطنت محمد بن تغلق ( 725 - 752 هجرى ) از مماليك غوريهء هند بدهلى رفت ، و معلوم است كه مهاجرت او از خراسان بهندوستان مانند همهء مهاجرتهاى ايرانيان آن روزگار نتيجهء وضع نابسامان ايران بود در عهد ايلخانان مغول ؛ ولى او به زودى شهر دهلى را ترك كرد و به « بهار شريف » شهركى در پنجاه ميلى جنوب شرقى پتنا رفت و در همانجا مستقر شد و در خدمت مشايخ صوفيه آن سامان درآمد . سلطان شمس بلخى سه پسر داشت بنام مظفر و معز الدين و قمر الدين . مولانا مظفر در بلخ ، پيش از مهاجرت پدرش بهند ، ولادت

--> ( 1 ) - دربارهء او رجوع شود به « مجموعهء اشعار مولانا برهان الدين مظفر شمس بلخى » چاپ پتنا ، 1958 ميلادى با تصحيح و مقدمهء انگليسى آقاى دكتر سيد حسن استاد و رئيس انستيتوى تحقيقات عربى و فارسى دانشگاه پتنا ( هندوستان ) ، و منابعى كه در آن نشان داده شده است .