ذبيح الله صفا

1005

تاريخ ادبيات در ايران ( فارسى )

معروفى بجهان آمده بود . پدرش « خواجه علاء الدين محمد ساوجى مرد اهل قلم بوده است » « 1 » و « در علم سياق مهارت تمام داشته و نزد اكابر و حكّام معزّز بوده » « 2 » . ولادت سلمان در شهر ساوه در اوايل قرن هشتم و در حدود سال 709 هجرى « 3 » اتّفاق افتاد و ظهورش در شعر و اشتهارش در اين فنّ ، پس از كسب مقدّمات علوم و آموختن آداب ديوانى و علم سياق ، در اواخر عهد ايلخانان و بهنگام وزارت غياث الدّين محمد ( م 736 ه . ) بوده است و سلمان در آغاز كار خود اين وزير ادب‌پرور را چندبار ستود و قصيدهء معروف مصنوع او موسوم به « بدايع الاسحار » در ستايش آن وزير دانش دوست است و بنابراين چنان كه برخى انديشيده‌اند وى شاعرى را با امارت شيخ حسن جلاير ايلكانى ، كه استقلال وى از سال 740 ببعد بوده است ، آغاز نكرد بلكه چندگاهى از دورهء جوانى و اوايل عهد شاعرى خود را در خدمت غياث الدين محمّد وزير كه قتلش در تاريخ

--> * تاريخ مفصل ايران ( عهد مغول ) ، عباس اقبال ، چاپ دوم ص 552 - 553 * تتبع و انتقاد احوال سلمان ساوجى تأليف مرحوم رشيد ياسمى ، تهران ( بدون تاريخ ) * كليات سلمان ساوجى با مقدمه آقاى اوستا ( 1 ) - تذكرة الشعراء دولتشاه ص 286 ( 2 ) - بهارستان سخن ص 330 ( 3 ) - زيرا در فراقنامه كه بايست در حدود سال 770 هجرى ساخته شده باشد ، سلمان به شصت سالگى خود اشاره مىكند و مىگويد : كنون سالم از شصت و يك درگذشت * بساط نشاطم جهان درنوشت و 709 - 61 - 770 مرحوم رشيد ياسمى در « تتبع و انتقاد احوال سلمان ساوجى » ( ص 3 - 6 ) چند دليل اقامه كرده است براينكه ولادت سلمان در دههء اول قرن هشتم بوده و سرانجام با استدلال به بيت مذكور از فراقنامه به همان سال 709 براى تعيين زمان ولادت سلمان رسيده است .