ذبيح الله صفا

819

تاريخ ادبيات در ايران ( فارسى )

پرورده از فضل ايزدش ارشاد غيبى مرشدش * بوده بدايُون « 1 » مولدش دهليست منشا داشته بنابراين مسلّم است كه مولد او بدايون ( - بداؤن ) و محل تربيت و زندگانيش دهلى بوده و به همين سبب بدهلوى مشهور شده است . ولادت حسن بنابر قرائنى كه در دست است بايد در ميانهء قرن هفتم ( حدود 349 - 350 ) هجرى اتفاق افتاده باشد زيرا بنابر آنچه از اشارات نويسندگان احوالش برمىآيد هنگامىكه حسن به خدمت شيخ نظام الدين اولياء رسيد سنّش از پنجاه متجاوز بود « 2 » و بعد ازين تاريخ است كه حسن به تنظيم كتاب فوائد الفؤاد از ملفوظات نظام اوليا همت گماشت و چون تاريخ شروع كتاب فوائد الفؤاد سال 707 هجرى است پس ولادتش لا اقل پنجاه و اند سال پيش از تاريخ 707 اتفاق افتاده و نيز از آنجا كه حسن و امير خسرو تقارب سنّى داشته ولى امير حسن را نسبت بامير خسرو تقدّم گونه‌يى « 3 » در سنّ بوده و سال ولادت امير خسرو 351 هجريست پس ولادت حسن در همان تاريخ كه گفته‌ايم يا به ميزان قليلى پيشتر از آن بود . در قصيده‌يى بمطلع : دوش دردى كه خاست از جگرم * گويى از دوش باز كرد سرم كه امير حسن در حسب‌حال خود گفته اشارهء صريح به انتساب خود بخاندان رسالت دارد و مىگويد : دَرِ دنيا سراى بولهبيست * من به غيرت ازين سرا بدرم خانهء بولهب چه جاى قرار * چون دَرِ مصطفاست مستقرم قرشى اصل و هاشمى نسبم * كز هوايش برآمد اين شجرم و با توجه به اين اصل است كه قبول نسبت « سنجرى » كه پيش از اين بدان اشاره كرده‌ايم براى امير حسن سخت دشوار مىشود ، ولى اين انتساب به خاندان رسالت دليل تشيّع

--> ( 1 ) - يعنى بداؤن ( 2 ) - بهارستان سخن ص 326 ( 3 ) - ايضا همان صحيفه