از شاعران و نويسندگان معروف و يا توطّن گروهى از گويندگان ايرانى در آن سامان يارى كرده بود . نظير اين وضع را در آسياى صغير مىتوان ملاحظه كرد كه در حملهء مغول و فترات بعد از حملهء چنگيز گروه كثيرى از شاعران و نويسندگان و مشايخ بزرگ تصوّف و رجال و علما در ظلّ رايت سلجوقيان روم بدان نواحى روى آوردند و همانجا ماندند و شهرهاى معروف آن سامان را تبديل بانجمنهاى بزرگ ادب فارسى ساخته و كتابخانهاى آن نواحى را از دست‌نبشته‌هاى پارسى و ديوانهاى شاعران و سفينه‌ها و جنگهاى گويندگان و نويسندگان ايرانى انباشته‌اند . در دوران ضعف سلاجقه و سپس با روى كار آمدن آل عثمان در آن سرزمين پيشرفت زبان فارسى در آسياى صغير شدّت بيشتر يافت و چون صورت يك زبان نيم رسمى دربارى ، و زبان متداول ادبى در آن سامان داشت ، همراه فتوحات آل عثمان بنواحى جديدى رخنه كرد كه شايد بدون حادثهء تشكيل چنين دولتى هيچگاه در آنها نفوذ نمىيافت .