دينى غازان مخالفت ورزيدند آنان را بسرعت و با شدّت عمل بسيار از ميان برد و بقول نويسندهء جامع التواريخ « علف شمشير گردانيد » . يكى از نتايج بزرگ اسلام آوردن غازان تجديد عمارت و آبادانى بسيارى از نواحى ايرانست كه پيش از اين بدان اشاره كرديم . غازان خان براى عمارت ديهها و مزارع كشور كه بيشتر آنها يا در حملهء مغول و يا بر اثر ظلمها و عدوانهاى بىحساب و بىنظير حكّام و محصّلان ماليات دورهء ايلخانان متروك و ويران شده و مردم آن جلاء وطن اختيار كرده بودند ، راه سودمندى اختيار كرد . آنها را به دو دسته تقسيم نمود : دسته‌يى كه آبيارى آنها آسان باشد و دسته‌يى كه بايد به زحمت آن را آبيارى نمود ، و براى هريك بنابر ميزان كوششى كه در آباد كردن آنها لازم بود بخشودگيهاى مالياتى قايل شد و مالكيت آبادكنندگان را نيز برسميت شناخت و بدين طريق بسيارى از نواحى ويران و متروك باز آبادان گرديد : علاوه برين غازان خان خود نيز بعمارت و آبادانى علاقهء وافرى اظهار مىنمود و در تبريز و همدان و ديگر ولايات ايران ابواب البرّ احداث مىكرد . مهمترين اثر او شنب غازان است كه ايجاد آن چند سال زمان گرفت و غازان آن را « از گنبد سنجر سلجوقى بمرو كه معظم‌ترين عمارت عالم است و ديده بود ، بسيار باعظمت‌تر ، بنياد از آن نهاده » « 1 » . گنبد عالى شنب غازان كه در حقيقت براى مقبرهء غازان ساخته شده بود داراى ضمائمى از قبيل مسجد جامع و مدرسه و خانقاه و دار السّياده و رصدخانه و دار الشّفا و كتابخانه و بيت القانون و بيت المتولّى و حوضخانه و گرمابهء مسلسل بود ، و موقوفاتى داشت كه قابل استفاده در موارد گوناگون بود ؛ و علاوه برين از آنچه بخزانه مىرسيد ده يك را بدرويشان و مستحقان مىرسانيد . نتيجهء قطعى و نهايى اسلام آوردن غازان آن بود كه حكومت ايلخانى آخرين ارتباط خود را با مغولان غير مسلمان و مراكز حكومتى آنان گسيخت و اين خود بمنزلهء استقلال مجدّد ايران و درآمدن به صورتى بوده است كه در عهد حكومت سلاطين مسلمان

--> ( 1 ) - جامع التواريخ ص 997