سعى و تلاش در راه بيدارى ايرانيان وضع آشفته و رقّتبار اجتماعى و سياسى ايران از عهد فتحعليشاه به بعد كه در سفرنامه‌ها و در سرگذشت حاجى بابا اصفهانى و ديگر آثار انتقادى عصر ناصرى نظير سفرنامهء اوزلى و سفرنامهء مادام ديولافوا و نوشته‌هاى فتحعلى آخوندزاده و ميرزا آقا خان كرمانى و ديگران منعكس شده بود ، به روشنفكران ايران اعلام خطر مىكرد كه هرچه زودتر براى نجات وطن از جهل و عقب‌ماندگى بپاخيزند و براى اخذ تمدّن جديد و بهبود وضع اجتماعى ، اقتصادى و فرهنگى مردم ايران روشى منطقى در پيش گيرند . « 1 » ميرزا صالح شيرازى چنان كه گفتيم يكى از مجاهدين اين راه دشوار بود ، كه كمابيش با فرهنگ و تمدن غرب آشنا بود . وى در سال ( 1230 ه . ق ) همراه عده‌يى به دستور عباس ميرزا براى فراگرفتن علوم و فنون جديد به لندن رفتند . ميرزا صالح در مدت سه سال و نه ماهى كه در انگلستان بسر مىبرد ، غير از آموختن زبانهاى فرانسه و انگليسى در رشتهء تاريخ و علوم طبيعى و بعضى از فنون مورد نياز جامعهء ايران ، نظير شيشه‌سازى و ساختن مركب چاپ و حكّاكى و غيره اطلاعاتى كسب كرد ، پس از مرگ فتحعليشاه و روى كار آمدن محمد شاه ، على رغم نابسامانيهاى سياسى و اقتصادى ، اقداماتى كه قائم مقام بزرگ و عباس ميرزا در دوران زمامدارى در راه اشاعهء فرهنگ جديد و ايجاد نهادهاى نوين به عمل آورده بودند ، تا حدى آثار خود را نشان داد . ميرزا صالح شيرازى كه از تبريز به تهران آمده بود بر آن شد كه از موقعيت سياسى خود در دستگاه دولتى به سود خلق بهره‌بردارى كند و با انتشار روزنامه در راه بيدارى افكار و آشنا كردن مردم خواب‌آلود ايران با سير سريع تمدن و فرهنگ غرب قدمهايى بردارد . . . « ميرزا صالح در سفرنامه‌اش و هم در برخورد با محيط اجتماعى نشان مىدهد كه از مشاهدهء عقب‌ماندگى و فقر و مسكنت ملت و از خودكامگى و ستمگرى حكام ، به هيجان آمده ، همراه با روشنفكران ديگر صداى آزاديخواهى را سر داده است و براى نخستين‌بار ، واژه‌ها و تركيبات نوينى ، مانند حكومت ملّى ، حكومت پارلمانى ، آزادى و امنيّت اجتماعى ، قضاوت و قانون . . . را به گوش مردم ستمكش و بى خبر از همه جاى ايران ، فرو مىخواند . . . » « 1 » خواننده هنگامى كه اعلان و آگهى پيش از انتشار اين روزنامه را در ماه رمضان

--> ( 1 ) . سفرنامه ميرزا صالح شيرازى به كوشش اسماعيل رائين ، مقدمه صفحات 16 تا 19 ( به اختصار ) .