محمود كتبى

22

تاريخ آل مظفر ( فارسي )

بدبختانه خود مؤلف هيچ‌گونه اطلاعى در باب خود جز همان فقره كه گويد پدران او خدام آل مظفر بوده‌اند ، نه از جهت شغل نه در باب مولد و امثال اين معلومات بدست نمىدهد تا انسان بتواند به مدد آنها براى يافتن اطلاعاتى در باب او راهى بجايى ببرد . و مؤلفين ديگر هم تا آنجا كه ما تفحص كرديم غير از مؤلف جامع التواريخ حسنى مذكور هيچ‌يك از اين محمود نامى نبرده و ظاهرا هيچ كدام كتاب نفيس او را به جز همان ابن شهاب نديده بوده يا مورد اعتنا قرار نداده‌اند . در همين تاريخ آل مظفر ( صفحهء 703 از چاپ عكسى تاريخ گزيده ) ذكرى هست از شخصى به نام مولانا غياث الدين با نسبتى كه در اين نسخهء چاپى به صورت « كينى » و در جامع التواريخ حسنى به شكل « گيتى » آمده و مؤلف اين جامع التواريخ غياث الدين مزبور را مخدوم خود مىخواند . اين است عين عبارت تاريخ آل مظفر محمود در باب غياث الدين مذكور : « و مولانا غياث الدين كينى ( كذا ) را كه مخدوم بندهء كمينه بود به مكه فرستاد ( يعنى شاه شجاع ) تا در آن‌جا خانقاهى جهت مجاوران احداث كند و زمين پاره‌اى چند جهت مرقد شاه بخرد و دويست هزار دينار جهت اخراجات تسليم مولاناى مشار اليه كرد و اين زمان آن حظيره به مرقد شاه شجاع معروف است و آن خانقاه در جنب كعبه است و معمور و مجاوران در آنجا متوطن‌اند . چون تمام شد اين دو بيت عربى بفرمود : بباب الصفا بيت الم به الصفا * لمن هو اصفى فى الوداد من القطر تباعده الاعذار بالملك و العدى * و ليس بصب من تمسك بالعذر » اين نسبت « كينى » يا « گيتى » كه در دنبال ذكر غياث الدين مذكور آمده نگارنده را به اين انديشه انداخت كه شايد ميان اين نسبت و نسبت محمود مؤلف تاريخ آل مظفر وجه تناسب يا اتحادى وجود داشته باشد . به همين جهت به تجسس و تفحص پرداختم . ابتدا به فكر افتادم كه چون اين غياث الدين از طرف شاه شجاع به مكهء معظمه رفته و در آنجا رباطى به نام او ساخته شايد ذكرش در يكى از تواريخ مكه آمده باشد . به همين جهت در اول قدم به فهرست سلسلهء تواريخ مكه كه به توسط مرحوم ووستنفلد در ليپزيك آلمان به چاپ رسيده رجوع كردم و در آنجا نامى از شخصى