سيف بن محمد سيفى هروى

54

پيراسته تاريخنامه هرات ( فارسى )

37 . در قتل طايفهء دزدان افغانى چون شهور سنه خمس و خمسين و ستماية ( 655 ) درآمد ، [ 222 ] طايفه‌اى از زعما و رؤساء افغانستان عرضه داشتند ، كه : از حصار دوكى بر طرف جنوبى به هفتاد فرسنگ جماعتى دزدان‌اند كه ايشان را كنكان و نهران خوانند . صد سال كمابيش مىشود كه اين گروه راه مىزنند و تجار و سفراء و ابناء السبيل را كه از بلاد غربى به هندوستان مىروند ، غارت مىكنند . ملك شمس الدين پرسيد : چند تن باشند ؟ گفتند : هفتصد مرد بىباك كه با دوهزار سوار نامدار برآويزند . ملك روز ديگر ، پهلوانان مبارز الدين محمد نهى و تاج الدين بغنى و اختيار الدين سالار و امير نصرت را با دوهزار سوار به جهت قمع آن دزدان نامزد فرمود . اواسط شوال سوار شدند . پانزده روز را به اوطان دزدان رسيدند . هفت روز متعاقب حرب كردند ، و قرب پانصد مرد از جانبين به قتل [ 223 ] پيوست . روز هشتم دزدان پناه به دره‌اى بردند كه به غايت مضيق و دقيق و منيع بود . سپهدار تاج الدين بغنى ، با هزار مرد ممر و گذر دره را بگرفت و اختيار الدين سالار و امير نصرت با پانصد مرد ، از بالاء دره درآمد و مبارز الدين محمد نهى با باقى سپاه از يمين و يسار دزدان . هفت روز ديگر دزدان در آن دره بماندند . روز ديگر لشكر ملك غلو كردند . و به يك بار حمله پيش بردند ، و تنگناى دره را از دزدان باز ستاندند ، و خود را بر ايشان زدند . دزدان اسلحه بينداختند و زنهار خواستند . تمامت زن و فرزند و اتباع و اشياع و گله و رمهء ايشان را به خدمت ملك آوردند . از آن دزدان هفتادتن را دست بيرون كردند و باقى را به حسام الدين جاول بخشيد . 38 . فتح حصار ساجى چون ملك اسلام شمس الحق و الدين كرت طاب ثراه مظلومان را از جور و تعدى دزدان كنكانى و نهرانى خلاص داد ، [ 224 ] فرمود كه در اين هفته عزيمت سفر به جانب هرات مصمّم گردانيم . ملك تاج الدين كرد و حسام الدين جاول برپاى خاستند كه كلى ولايات افغانستان مسخّر گشته است ، الّا حصار ساجى ، كه آن فتح نشده است و در آنجا هزار مرد افغان جلد مبارز متوطن است و از عهد يزدجرد تا امروز هيچ پادشاه و ملك و حاكم را گردن ننهاده‌اند . مصلحت در آن است كه اين يك حصار ديگر را ملك اسلام فتح كند . [ 225 ] روز ديگر ملك شمس الدين لشكر به طرف حصار ساجى كشيد و دو هزار سوار به اسم معاونت از قنقورداى نوئين طلب