پلوتارخ ( مترجم : كسروى )
503
ايرانيان و يونانيان به روايت پلوتارخ ( فارسي )
گفتهاند افعى را در يك شيشه نگاه مىداشتند و اين هنگام كلئوپترا با يك انبر زرين آن را زده و آزار داد تا به خشم آمده بازوى وى را گزيد . بايد گفت خبر درستى در دست نيست . كسانى هم گفتهاند كه او سنجقى ميان تهى بر سر خود داشت كه گيسوهاى خود را بر گرد آن مىپيچيد و زهر را در توى آن نگاه مىداشت . بههرحال چون تن او را بازجستند نه جاى گزيدگى پيدا كردند و نه نشان زهرى ديدند . نيز مارى در درون آن جايگاه پيدا نكردند . مگر اينكه جاى راه رفتن افعى در كنار دريا در آنجا كه روبهروى عمارت كلئوپترا بود و پنجرههاى عمارت بر آن باز مىشد بر روى ريگها نمايان بود . برخى نيز گفتهاند : در دو جا از بازوى كلئوپترا نشان ضعيفى از گزيدگى پيدا بوده و گويا اين نشان است كه قيصر اعتماد نموده . زيرا در نمايشى كه او به نام فيروزى خود داد پيكره ( صورت ) كلئوپترا نشان داده مىشد با يك افعى كه بر بازوى او چسبيده . اين است سخنهاى گوناگونى كه در اين باره گفته شده . قيصر با آنكه از خودكشى كلئوپترا سخت ناخرسند بود او را به نيكى ستوده از مردانگى و غيرت او شگفتى مىنمود و اين بود دستور داد كه جنازه او را با شكوه شاهانه از زمين بردارند و در پهلوى انتونيوس به خاك سپارند . نيز دستور داد آن دو زن همراهان او را با احترام زير خاك كردند . كلئوپترا سى و نه سال داشت كه بيست و دو سال آن را خويشتن پادشاه بود و چهارده سال هم در فرمانروايى انتونيوس شريك او بود ، انتونيوس را برخى پنجاه و سه ساله و برخى پنجاه و شش ساله نوشتهاند تنديسههايى كه او داشت همه را برانداخته نابود ساختند . اما تنديسهاى كلئوپترا آسوده ماند . زيرا آرخيبوس « 1 » كه يكى از هواداران آن زن بود دو هزار تالنت به قيصر داده خواستار گرديده آن تنديسهها را همچون تنديسههاى انتونيوس نابود نگردانند . انتونيوس از سه زن خود هفت فرزند بازگذاشت كه تنها بزرگترين ايشان انتولوس « 2 » به فرمان قيصر كشته گرديده همه آن ديگران را اوكتاويا پرستارى كرده بزرگ ساخت . كلئوپترا كه دختر انتونيوس از كلئوپترا بود به يوبا « 3 » كه يكى از بهترين پادشاهان بود به زنى
--> ( 1 ) . Archibius ( 2 ) . Antyllus ( 3 ) . Juba