آرتور كرستين سن ( مترجم : رشيد ياسمى )

594

ايران در زمان ساسانيان ( فارسي )

بوسيله نهرها و ترعه‌هاى مرتب ، كاملا آبيارى ميشد و حاصلخيز و آبادان بود ، و در سراسر اين ناحيه شهرهاى بسيارى وجود داشت . اين كاوش‌كنندگان در محل شهر قديم كيش موفق بكشف چندين كاخ و كوشك ساسانى گرديدند . منجمله كاخ بزرگى در بيابان اطراف اين شهر پيدا كردند ، كه 20 ميل انگليسى تا كيش فاصله دارد « 1 » . مقاله كه آرثرپوپ تحت عنوان : يك كوشك ساسانى « 2 » در مجله هنرى « 3 » ، ج 15 ، شمارهء 1 ، سال 1933 نوشته است « 4 » ، توجه را به تصوير بسيار ديدنى يك كاخ تابستانى ، كه بر يك سينى برنزى ساخته‌اند ، جلب مىكند . اين سينى متعلق است به قرن ششم تا اوايل قرن هفتم ميلادى و اكنون در موزه برلين از آن نگهدارى مىشود . تصوير اين سينى كاخ تابستانى كوچكيست ، كه داراى ساختمانى سبك ، ولى بسيار شكيل است ، و پنج گنبد دارد ( كه سه تاى آن در نقش نمايان است ) ، و داراى ستونهاى كشيده و رعناييست ، كه ستونهاى ابنيه صفوى را در اصفهان بخاطر ميآورد . قسمت پايين نماى كاخ باشكال گلدان و درختان خرماى متقارن ، كه پهلوى هم در يك رديف در طاقنماهاى برجسته شبيه طاق كسرى قرار گرفته‌اند ، زينت يافته و در وسط ، يك محراب قبل از اسلام ديده مىشود و در آن آتشدانى به شكل ستون قرار داده‌اند ، كه نظيرش بر سكه‌هاى ساسانى منقوش است . از اين گذشته ، در سرتاسر قلمرو ساسانى ، خاصه در عراق بناهاى سلطنتى و كوشك‌هاى سبكترى هم بوده ، كه سقف آنها بر ستونهاى چوبين قرار داشته است ، تقريبا مثل كاخ چهل ستون صفويه در اصفهان اما چون مصالح اين قسم ابنيه بيدوام

--> ( 1 ) - صنايع پوپ 1 ، ص 538 ( رويتر ) ، 584 و ما بعد ( واتلين Watelin ) ؛ 45 - 601 ( پوپ ) . ( 2 ) - A Sassanian Garden Palace ( 3 ) - The Art Aulletin ( 4 ) - صنايع پوپ 1 ، ص 555 ( رويتر ) ؛ 4 ، 237 .