آرتور كرستين سن ( مترجم : رشيد ياسمى )

301

ايران در زمان ساسانيان ( فارسي )

آويخته است « 1 » . در جزء غنائمى ، كه اورلين « 2 » پس از غلبه بر زنوبى « 3 » بچنگ آورده بود ، از چند پرچم ايرانى « 4 » نام برده شده است « 5 » . وقتى مىخواستند بحمله شروع كنند ، پرچمى به رنگ آتش ميافراشتند « 6 » ، در قسمت‌هايى از شاهنامه ، كه مربوط بازمنه داستانى كيان است ، فردوسى غالبا پرچمهاى پهلوانان باستانى را وصف مىكند و چون اين اوصاف از منابع عهد ساسانى اخذ شده ، بلا شك پرچمهاى ساسانيان را نمونه گرفته‌اند . در شاهنامه از پرچم بنقش سلطنتى نام برده شده ، كه صورت خورشيد بر آن منقوش است و شكل ماهى زرين در بالاى آن « 7 » و نيز از درفشى ذكر بميان آمده مزين به صورت شيرى ، كه در چنگال خود گرزى و شمشيرى دارد « 8 » . پرچم ديگرى سياه رنگ بوده و نقش گرگ داشته و يكى ديگر صورت ببر و همچنين بيرقهايى با تصوير غزال يا گراز يا شاهين يا اژدهاى هفت سر داشته‌اند « 9 » . سپس از پرچمى با صورت خورشيد و از پرچم ديگرى با نقش گورخر و از يك رايت حاشيه‌دار ، كه متن آن ارغوانى و نقش ماه در آن رسم شده و پرچم ديگرى مزين به شكل گاوميش « 10 » و غيره نامبرده شده است . پرچم ملى عهد ساسانى درفش كاويان بود ، كه بموجب روايت از پيش دامن

--> ( 1 ) - زاره - هرتسفلد ، نقوش برجسته ، تصوير 6 و ص 74 و بعد ؛ زاره ، صنايع ايران قديم ، تصوير 83 ، تاريخ صنايع پوپ ، IV ، A 159 ؛ مقايسه شود با زاره در كليو Klio ، جزوه 3 ، كه در آن شكل پرچم نقش و شرحى راجع به آن داده شده . ( 2 ) - Aurelien ( 3 ) - Zenobie ( 4 ) - Pertici dracones ( 5 ) - شرح زندگانى اورليان از فلاويوس و پيسكوس ، فصل 28 . ( 6 ) - آميانوس ، كتاب 20 ، بند 6 ، فقره 3 . ( 7 ) - چاپ وولرس ، ج 1 ، ص 478 ، بيت 734 . ( 8 ) - مقايسه شود با شكل شير ( شمشير بدست ) و خورشيد در نشانها و علائم رسمى ايران جديد . ( 9 ) - چاپ وولرس ، ج 2 ، ص 785 ، بيت 527 و بعد . ( 10 ) - ايضا ، ج 2 ، ص 801 ، بيت 527 و بعد .