فصل پنجم دولت شاهنشاهى شرق و دولت امپراطورى غرب تأسيسات لشگرى دولت ساسانى - جنگهاى اردشير اول شاهپور اول با روم - غلبه شاهپور بر قيصر والريانوس - نقوش نصرت شاهپور اول - پالمور - سلطنت هرمزد اول و وهرام اول و وهرام دوم - نقوش آنها - سلطنت وهرام سوم و نرسه - نقش نرسه - غلبه جنگ مجدد با روميان - سلطنت هرمز دوم - شاهپور دوم و جنگ بزرگ - منتخبى از روايت آميانوس - شخصيت شاهپور دوم - سلطنت اردشير دوم و شاهپور سوم و وهرام چهارم - نقوش اردشير دوم و شاهپور دوم و سوم . دولت شاهنشاهى اردشير اول ، در پناه لشگرى آراسته و نيرومند وسعت گرفت . همچنانكه پيشتر گفتيم ، بدون شك خاطرات مبهمى ، كه از دوران عظمت شاهنشاهى هخامنشى هنوز در اذهان باقى بود ، در سياست اين شاهنشاه بىتأثير نماند . وى خود را وارث آخرين داريوش هخامنشى و مجدد و مكمل سيأست اشكانيان مىشمرد اين سياست عبارت بود از تجديد دولت شاهنشاهى شرق ، كه بدست اسكندر منهدم شده بود « 1 » . چنان كه مىدانيم اشكانيان هم براى تجديد عظمت و قدرت هخامنشيان كوششها كردند ، ولى كاملا موفق نشدند . پس موافق اين نظر در سياست

--> ( 1 ) - هرديانوس ، كه 6 ، بند 2 .