جورج ناتانيل كرزن ( مترجم : غلام على وحيد مازندرانى )
108
ايران وقضيهء ايران ( فارسي )
قصد خصمانه به حركت درآيد بعيد است كه باطوم غافلگير شود . اين جريان شاهد تازهاى در مقابل حرف و استدلال اطمينانآميز بچگانهايست كه عدهاى از سياستمداران انگليسى هنگام تشكيل كنگره برلن در سال 1878 اظهار ميكردند . خطآهن باطوم به تفليس - ممكن نيست هيچ منظرهاى در دنيا از مسير خطآهن باطوم به تفليس زيباتر باشد . قطار از باطوم كه در سمت جنوبى است حركت و بعد از گردش حلقهوار در حومهء شهر به طرف شمال تا سىميلى پوتى سير مىكند سپس وارد جلگهء ريون مىشود كه رودخانهء باستانى فاسيس همان مسير پرماجراى كشتى آرگو است . از لحاظ وفور و زيبائى ، درختان و نهالها وضع تقريبا استوائى دارند . سراسر دشت را درخت كاشتهاند و تپهها نيز از نوك تا پائين همه پوشيده از جنگلهاى مجلل است . در هر ايستگاهى كه بر و پهلو داشته باشد نفتكشهاى لبريز مانند رشتهء وسايل نظامى دنبال هم ايستادهاند و همين كه جا خالى مىشود به پائين ايستگاه سرازير ميشوند و هريك از آنها نيز انباشته از ثروت و مالى است كه گنجينهء طلائى گلدن فليس « 1 » در مقابل آن چيزى بشمار نميرفته است و هنوز بسيارى از آرگوهاى دوران جديد را به فاسيس مىكشاند ، همان زر و مالى كه حتى بيشتر از جادوگرى پرنسسهاى گلخيد ( ولايتى در قفقاز قديم . م ) جايسن « 2 » ( فرزند يكى از پادشاهان يونان قديم . م ) را مسحور ميكرده است . به تدريج كه خطآهن در ارتفاعات بالا ميرود كه تقريبا تمام مدت تا سرچشمه از كنار رودخانهاى ميگذرد كه آب آبشارهاى آن به دو درياى خزر و بحر سياه مىرسد . در اين منطقه مناظر عالىتر مىشود كوهستانها تا ارتفاعى بسيار خوش - هوا اوج ميگيرند و قطار نيز پيوسته از پيچوخم گردنهها و درههاى دلپذير پيش ميرود . در محوطه ايستگاهها بچههاى بىسر و بىپاى گرجى - فرزندان حقيقى كوهسار - جمعاند و اشتياق فروش دستهاى شاهبلوط و يا خوشههاى انگور دلاويز را در ازاى چند كوپك دارند و چهرههاى ريشو و جالب احترام با كمرچين تنگ و
--> ( 1 ) - Golden Fleece ( 2 ) - Jason