على اصغر شميم
612
ايران در دوره سلطنت قاجار ( فارسي )
سرسختى و پايدارى كلنل و خوددارى از هرگونه سازش با حكومت مركزى سرانجام فاجعهى خراسان را بهوجود آورد و كلنل در برابر نيروهاى چريك فئودالهاى خراسان و قاينات كه روزبهروز بر تعداد و قدرت آنان افزوده مىشد ، مدتها با فداكارى و رشادت بىنظير پايدارى ورزيد و سرانجام در آخرين نبرد دليرانهى خود با نيروى چريك كردهاى قوچانى روز دوشنبه اول ماه صفر 1340 قمرى ( نهم مهرماه 1300 شمسى ) در جعفرآباد پس از آنكه يكه و تنه تا آخرين فشنگ خود جنگيد ، كشته شد و كردهاى قوچانى ضمن تصادف با جسد كلنل از قرينه و علامات نظامى او را شناختند و سرش را از تن جدا كرده به قوچان بردند « 1 » و بدينترتيب كاميابى ديگرى در برابر طغيانها و قيامهاى داخلى نصيب دولت قوام السلطنه گرديد . ملك الشعراى بهار پس از آنكه خصال پسنديده و بزرگوارى و وطندوستى و عزت نفس كلنل محمد تقى خان را ستوده و از ملاقات خود با او ياد كرده است ، چنين مىنويسد : « اين بود آخرين ديدار من با اين مرد كه به قدر لياقت بزرگى كه داشت نتوانست كارى بكند و در حقيقت يكى از هزارها افراد مفيد ايرانى بود كه به شوخى شوخى نفله شدهاند . نمىدانم چه مىشود كه اينها نفله مىشوند ؟ مثل آن است كه در ايران كرمى باشد كه او را « كرم آدمخورك » مىنامند ، بعضى جوانها كه بوى خاصى مىدهند ، يعنى بوى غيرت و شعور و لياقت از آنها استشمام مىشود ، اين كرم آنها را زير نظر مىگيرد ، همهى آنها را پى مىكند ، گاهى در آنها نفوذ مىكند و زهر مىريزد و هرگاه بىاثر ماند ، در طرف آنها ، رئيس آنها ، همكاران آنها ، رفقاى آنها ، زهر مىپاشد . آنها را بر عليه اين جوان مسموم مىكند . خلاصه اين جوان را تا آخر عمر و روزگار پيرى دنبال مىكند تا او را به گور كند يا از كار بيندازد » . نفت شمال و آمريكايىها مسئلهى نفت شمال ايران ، يعنى حوزههاى نفتى خراسان و مازندران و تنكابن در فصل پيش مورد بحث قرار گرفت . پس از كودتا با ورود جدى شركتهاى بزرگ نفتى آمريكا در زمينهى كسب امتياز استخراج نفت ايران ، مذاكراتى كه قبلا بين سفارت ايران در واشنگتن با مقامات آمريكايى و در تهران بين وزارت امور خارجه و وزيرمختار آمريكا در جريان بود ، و در فصل پيش شرح آنها گذشت ، به نتيجه رسيد . دولت ايران از وزارت امور خارجهى آمريكا
--> ( 1 ) - كلنل هنگام كشته شدن فقط سى و دو سال داشت . وى به سال 1309 قمرى در تبريز متولد شده است .